ماهنامه شماره 123

• تحلیل
• صنایع کالای مصرفی عمومی, صنایع ماشین‌آلات صنعتی، معدنی، ساختمانی و کشاورزی

به سبب گسترش جمعیت و همچنین تغییر در الگوی زندگی مردم، صنعت غذا به یکی از صنایع مهم و رو به گسترش در جهان بدل شده است. در ایران نیز افزایش جمعیت و همچنین وجود منابع متعدد در کشور موجب توسعه این صنعت طی دهه‌های گذشته شده است. صنایع غذایی در ایران را معمولا بخش خصوصی اداره می‌کند و این امر موجب رقابت‌پذیری این صنعت نسبت به سایر صنایع در کشور شده است. بنابراین توجه به تکنولوژی و ماشین‌آلات نوین، به دلیل لزوم افزایش تولیدات به منظور تامین تقاضا و نیز افزایش کیفیت محصولات به لحاظ رقابت‌پذیری بیشتر و بقا در این صنعت، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

• تحلیل
• صنایع کالای مصرفی عمومی

صنایع غذایی و آشامیدنی که از لحاظ اشتغال در کشور، جزو صنایعی به‌شمار می‌روند که بیشترین نیروی انسانی را دارند؛ این امر به خودی خود نمایان‌گر ابعاد بزرگ این صنایع در کشور است. در عین حال، صنایع غذایی و آشامیدنی (صرف نظر از صنعت کشاورزی) سهم قابل توجهی در مصرف آب و گاز کشور را دارا است؛ به‌طوری که در سال ۱۳۹۷ این صنایع با مصرف حدودا ۴۱۳ میلیون متر مکعب آب، در جایگاه سوم صنایع پرمصرف آب قرار گرفت. این حجم از مصرف یوتیلیتی‌ها و تاسیسات در صنایع غذایی، خود محرکی قوی برای رشد تقاضای فلزات به صورت خطوط لوله و کابل برای انتقال آب، برق و گاز به کارخانجات فعال در حوزه صنایع غذایی و آشامیدنی است. گزارش پیش رو، مصرف فلزات را در توسعه ظرفیت‌های تامین یوتیلیتی‌های مورد نیاز صنایع غذایی و آشامیدنی، یعنی آب، برق و گاز، بر اساس رشد تقاضای این صنایع بررسی می‌کند.

• تحلیل
• صنایع کالای مصرفی عمومی

با توجه به اهمیت صادرات غیرنفتی در سال‌های اخیر، به توسعه صنایع دیگر توجه بیشتری شده است. یکی از این صنایع که پتانسیل بسیار خوبی برای رشد اقتصاد کشور دارد صنعت آشامیدنی است. از جمله ویژگی‌های مثبت سرمایه‌گذاری در تولید انواع نوشیدنی‌ها زودبازده بودن است؛ موضوعی که برای سرمایه‌گذاران بسیار اهمیت دارد. شناخت بازار و الگوی مصرف مردم در هریک از بخش‌های صنایع، به‌خصوص صنعت آشامیدنی، نیازمند تحقیقات بازار دقیق در جامعه هدف است، تا جایی که نتایج تحقیق می‌تواند کمک شایانی به رقابت با برندهای دیگر کند.

• تحلیل
• صنایع کالای مصرفی عمومی

صنایع غذایی یکی از مهم‌ترین گروه‌های صنعتی است که نقشی موثر در توسعه اقتصادی کشور دارد. نیاز به غذا، به عنوان یکی از مهم‌ترین ارکان ادامه حیات، باعث شده است تا اغلب کشورها به دنبال تولید محصولاتی در این صنعت باشند. صنایع غذایی در کشور ما، با توجه به شرايط آب‌وهوايی و تنوع و کيفيت مطلوب محصولات کشاورزی، می‌توانند دارای اهميت و مزايای فراوانی باشند. صنعت غذا، بر خلاف برخی صنایع دیگر، یک صنعت رقابتی است و همچنین پتانسیل مناسبی برای ایجاد ارزش افزوده و تامین امنیت غذایی برای کشور دارد.

• یاد‌داشت
• محصولات فولادی, محصولات میانی فولاد خام

اهمیت به‌کارگیری تکنولوژی‌های روز در تولید محصولات باکیفیت و کاهش قیمت تمام‌شده به قدری افزایش یافته است که اغلب شرکت‌های بزرگ فولادی جهان در تلاش هستند تا با همکاری و تعامل با سازمان‌های علمی و پژوهشی و مراکز تکنولوژیکی، در مسیر ارتقای سطح فناوری‌های خود حرکت کنند. در همین راستا، به منظور همسو شدن صنعت فولاد ایران با این روندِ رو به رشد جهانی، لازم است تا برنامه‌ریزی مناسبی برای ارتقای تکنولوژی‌های این صنعت و تعامل واحدهای فولادی با شرکت‌های بزرگ و پیشرفته دنیا انجام شود.

• تحلیل
• محصولات میانی فولاد خام

در عصر کنونی، به‌کارگیری تکنولوژی‌های روز در بخش‌های مختلف تولید، عاملی تعیین‌کننده و اثرگذار در بهره‌وری، سودآوری و در نهایت، توسعه سازمان محسوب می‌شود. از این رو، بنگاه‌های اقتصادی در تلاش هستند تا با پیاده‌سازی سیستمی مناسب در حوزه مدیریت تکنولوژی و اتخاذ رویکردی منظم و برنامه‌ریزی‌شده برای انتقال، کسب و استفاده از تکنولوژی‌های روز، محصولی باکیفیت و با حداقل قیمت تمام‌شده تولید کنند. شرکت فولاد هرمزگان، به عنوان پیشرفته‌ترین واحد فولادی کشور، در تلاش است تا با اجرای سیاست‌های مناسب در حوزه مدیریت تکنولوژی، گام‌های بلندی را در زمینه تولید محصولاتِ باکیفیت و توسعه صادرات بردارد.

• یاد‌داشت
• سنگ‌آهن

امروزه تکنولوژی به عاملی مهم و اثرگذار در پیشرفت اقتصادی جهان و تسهیل زندگی بشر تبدیل شده است و کشورها همواره در تلاش هستند تا با ساخت و دستیابی به آخرین تکنولوژی‌های روز در زمینه‌های مختلفی همچون ماشین‌آلات، الکترونیک، حمل‌ونقل و ... بستری مناسب برای توسعه صنعتی فراهم آورند. پیشرفت تکنولوژیکی در صنایع فقط با ساخت ابزارها میسر نمی‌شود و نیاز به هماهنگ‌سازی، یکپارچه‌سازی و ارتباط مداوم و مستمر بین همه‌ بخش‌ها از طریق مدیریت فناوری را دارد. شرکت معدنی و صنعتی چادرملو یکی از بزرگ‌ترین واحدهای فعال در حوزه تامین مواد اولیه صنعت فولاد برشمرده می‌شود. این شرکت توانسته است با به‌کارگیری تکنولوژی‌های روز و اجرای سیاست‌هایی مناسب به منظور مدیریت تکنولوژی، به یکی از مدرن‌ترین و مجهزترین واحدهای تولیدی فعال در زمینه‌ فرآوری سنگ‌آهن تبدیل شود.

• یاد‌داشت
• محصولات میانی فولاد خام

امروزه تکنولوژی، محرک رشد و توسعه کشورها و صنایع محسوب می¬شود و اهمیت آن در پیشرفت و عملکرد صنایعی که به لحاظ حجم سرمایه‌گذاری جزو صنایع گران به حساب می‌آیند به‌خوبی مشهود است. آمار و ارقام نشان می‌دهد که در اواخر دهه ۱۹۸۰، حدود ۸۷.۵ درصد از رشد بهره‌وری منوط به پیشرفت¬هایی در زمینه تکنولوژی و تنها ۱۲.۵ درصد از این پیشرفت‌ها با رشد اقتصادی مرتبط بوده است. بنابراین تکنولوژی و نوآوری از ارکان کلیدی توانمندی‌ در شرکت‌ها محسوب می‌شود. امروز مدیریت توسعه تکنولوژی به چالشی جهانی تبدیل شده و نقش تکنولوژی در پیشرفت کشورهای درحال‌توسعه، پیچیده و بحث‌برانگیز است. موفقیت مدیریت تکنولوژی در گرو این است که نوآوری و توسعه تکنولوژی و استفاده از تکنولوژی در کسب‌وکار و صنعت، مدیریت شود. موضوع مدیریت تکنولوژی در دهه ۱۹۸۰ شکل گرفت و به‌سرعت اهمیت یافت و امروز یکی از مهم‌ترین عوامل در رقابت بین‏المللی محسوب می‏شود.

• یاد‌داشت
• محصولات فولادی, محصولات میانی فولاد خام

با توجه به نقش تعیین‌کننده صنعت فولاد در رشد اقتصادی کشور، چشم‌اندازهای روشنی برای توسعه این صنعت در برنامه‌های کلان توسعه کشور ترسیم شده، اما تامین نشدن زیرساخت‌های مناسب برای تامین مواد اولیه و همچنین دسترسی نداشتن به قطعات یدکی مورد نیاز واحدهای تولیدی به سبب تشدید تحریم‌ها تردیدهایی در تحقق این چشم‌اندازها ایجاد کرده است. شرکت فولاد مبارکه بزرگ‌ترین واحد فعال در عرصه صنعت فولاد کشور به شمار می‌رود. این شرکت توانسته است با برنامه‌ریزی مناسب و همکاری با تامین‌کنندگان مواد اولیه، مانع از آن شود که چالش مواد اولیه صنعت فولاد خدشه‌ای به روندِ رو به رشد تولیدات این شرکت وارد آورد. این شرکت همچنین با اتخاذ سیاست‌هایی در زمینه بومی‌سازی و توانمندسازی داخلی، نیاز خود را به واردات قطعات یدکی مورد نیاز به حداقل رسانده است.

• یاد‌داشت
• مس

نگهداری حد مطلوبی از موجودی مواد، تجهیزات و محصولات از جنبه‌هایی گوناگون بر عملکرد یک سازمان اثرگذار است. مدیریت تامین مواد اولیه و قطعات یدکی و مصرفی این امکان را به خطوط تولید می‌دهد تا با کمترین میزان توقف پیش‌بینی‌نشده، که عاملی تعیین‌کننده و اثرگذار در هزینه‌های عملیاتی و تحقق برنامه‌های تولید به شمار می‌آید، روبه‌رو شوند. در سال‌های اخیر اگرچه تحریم‌ها محدودیت‌هایی را در زمینه تامین مواد و قطعات یدکی و همچنین فروش محصولات ایجاد کرده‌اند، اما شرکت‌ ملی صنایع مس ایران توانسته است با اتخاذ رویکرد مناسب در زمینه فروش و بازاریابی و همچنین دوراندیشی و ساخت داخلی قطعات مورد نیاز خود، بر محدودیت‌های موجود فائق آید.

• تحلیل
• محصولات میانی فولاد خام, مس

انبارها و مدیریت سطح موجودی محصولات و کالاهای آن‌ها، به رغم ظاهر ساده، پیچیدگی‌های خاصی دارد و عاملی کلیدی در رشد و سودآوری سازمان‌ها شناخته می‌شود. به همین دلیل، امروز سیاست‌گذاری در زمینه بهینه‌ ساختن موجودی انبارها به یکی از شاخه‌های اصلی مدیریت سازمان‌ها و واحدهای صنعتی تبدیل شده است. نگهداشت سطح مطلوبی از مواد اولیه مورد نیاز، قطعات یدکی و محصولات نهایی در انبارها این امکان را برای واحد تولیدی فراهم می‌کند تا ضمن به حداقل رساندن ریسک‌های توقف تولید، هزینه‌های خود را کمینه کند و از طریق تامین حداکثری نیاز مشتریان و فروش محصولات، به سود مناسبی دست یابد.

• یاد‌داشت
• محصولات میانی فولاد خام

در شرایط فعلی که تامین مواد اولیه و قطعات یدکی مورد نیاز صنعت فولاد به یکی از چالش‌های اساسی این صنعت تبدیل شده است، برنامه‌ریزی در راستای تامین موجودی این ملزومات می‌تواند زمینه‌ساز حل چالش‌ها و توسعه صنعت فولاد باشد. مدیریت موجودی انبارها یکی از پارامترهای تفکر سیستمی موثر در توسعه صنعت و رشد اقتصادی است که نقش بسزایی در تداوم تولید و سودآوری مجموعه ایفا می‌کند. شرکت مجتمع جهان فولاد سیرجان، با تکیه بر این مقوله، توانسته است گام بلندی را در تامین مواد اولیه و قطعات یدکی و همچنین برقراری تعادلی میان تولید و فروش محصولات خود بردارد.

• تحلیل
• محصولات میانی فولاد خام

با توجه به نقش بسیار مهم صنعت فولاد در اقتصاد امروز کشور، برنامه‌ریزی به منظور رشد تولیدات و بازاریابی و فروش محصولات مختلف فولادی امری کلیدی در توسعه صنعت فولاد کشور محسوب می‌شود. شرکت فولاد هرمزگان از جمله بزرگ‌ترین صنایع فولادی کشور است. این شرکت همواره تلاش داشته است تا با اتخاذ سیاست مناسب برای افزایش تولید و صادرات محصولات خود، جایگاه مناسبی را در بازارهای بین‌المللی به خود اختصاص دهد.

• تحلیل
• محصولات فولادی, محصولات میانی فولاد خام

دستورالعمل تعیین کف عرضه محصولات فولادی در بورس کالا از جمله قوانینی است که دولت به منظور مدیریت بهتر عرضه و تقاضای این محصولات ابلاغ کرده است و از نظر کارشناسان، اجرای صحیح و دقیق آن تاثیرات مثبت فراوانی در جلوگیری از تلاطمات بازار محصولات فولادی خواهد داشت. با این حال، کماکان برخی از شرکت‌های فولادی، به دلایل گوناگونی از جمله فاصله زیاد قیمت پایه با قیمت نهایی محصولات و همچنین عدم تامین کافی مواد اولیه مورد نیاز، محصولات خود را به میزان تعیین‌شده در بورس کالا عرضه نمی‌کنند. در گزارش پیش‌ِرو به بررسی دلایل و راهکارهای حل این مشکل پرداخته شده و نظرات احمد بیات، کارشناس بازار فولاد، نیز در این خصوص ارائه شده است.

• یاد‌داشت
• معدن

برخورداری ایران از ذخایر معدنی گسترده و ارزشمند فرصت مناسبی برای توسعه و رونق صنایع معدنی و فلزی در نقاط مختلف کشور فراهم ساخته است. استان خراسان جنوبی یکی از مناطق پرپتانسیل کشور محسوب می‌شود که تا چند سال گذشته، به دلایل گوناگونی همچون کم‌توجهی به اکتشافات و تامین نشدن زیرساخت‌های مناسب، از رونق مناسبی برخوردار نبود. در همین راستا، شرکت تهیه و تولید مواد معدنی ایران، با هدف شکوفا ساختن پتانسیل‌‌های معدنی این منطقه، اقدام به تاسیس مجتمع طرح‌های اکتشافی خراسان جنوبی کرد. عملکرد مناسب این مجتمع در زمینه اکتشاف و فعال‌سازی معادن مختلف سبب شده است تا فرصت‌های مناسبی برای رشد اقتصادی و ایجاد اشتغال در این ناحیه به وجود آید.

• تحلیل
• مس

مشارکت ۰.۷ درصدی شرکت ملی صنایع مس ایران در اعتلای اقتصاد کشور، در کنار سهم ۸.۵ درصدی این مجموعه در توسعه اقتصادی بخش صنعت و معدن، مرهون مدیریت و توسعه یکپارچه تولید مس در بخش بالادستی صنعت است که سهم بیش از ۹۰ درصدی از بازار آن را به خود اختصاص می‌دهد. شرکت ملی صنایع مس، به پشتوانه در دست داشتن حدود بیش از ۹۰ درصد از ذخایر مس کشور، توانمندی منحصربه‌فردی برای برنامه‌ریزی توسعه تولید دارد. بر اساس برنامه جامع توسعه شرکت ملی صنایع مس، انتظار می‌رود که تولید مس معدنی این شرکت تا سال ۲۰۳۰ به بیش از ۵۸۰ هزار تن در سال برسد که در این صورت، سهمی ۲.۱ درصدی از بازار جهانی را به خود اختصاص خواهد داد. قدرت مانور این شرکت در پیشبرد اکتشافات، رشد صنعت و توسعه تولید، پس از مدیریت موفق مجموعه طی حدود پنج دهه فعالیت، مرهون یکپارچگی فعالیت‌های بخش بالادستی صنعت تحت نظارت این شرکت است.