اقدامات شرکت گلگهر برای تحقق تعالی
مقدمه
میزان موفقیت هر سازمان ارتباط مستقیمی با میزان کارایی و اثربخشی فرایندهای آن دارد. در واقع موفقیت یک سازمان در گرو اجرای بهینه تمامی فرایندهای آن با در نظر گرفتن تعاملات بین افراد، نرمافزارها و گردش اطلاعاتی است. اگرچه استقرار یا ایجاد فرایندهای سازمانی دارای ارزش فراوانی است، هدف غایی و نهایی سازمانها محسوب نمیشود، بلکه مدیریت سازمانها مبتنی بر فرایند ارزشمند است و تحولی بنیادین در نتایج ایجاد میکند. فرایندهای سازمانی ماهیتهایی زنده، پویا و تکاملپذیرند و شناسایی و درک وضعیت فعلی آنها و همچنین مدیریت کردنشان برای تعیین اقدامات موثر به منظور بهبود و حرکت به سوی وضعیت مطلوب اهمیت دارد.
کلید موفقیت
«کارایی» و «اثربخشی»، دو واژه پرکاربرد در مباحث مدیریتیاند که گاه به اشتباه به جای یکدیگر به کار برده میشوند. به طور کلی، اثربخشی با توجه به میزان همسو بودن فعالیت فعلی سازمان با اهداف تعیینشده سنجیده میشود. افزایش اثربخشی به این معناست که فعالیتهای سازمان تا چه حد در راستای اهداف تعیینشده پیش میروند. اما هنگامی که صحبت از کارایی به میان میآید، حتی اگر فعالیتی در سازمان بهاشتباه انجام شود، برنامهای برای اصلاح آن وجود ندارد. در کارایی، فقط فعالیتها با سرعت بیشتر و اتلاف منابع انجام میشوند.
دو مقوله کارایی و اثربخشی در حوزه فرایندها نیز مصداق و کاربرد دارند. پروژههای «BPM»، یا مدیریت فرایند، سعی در سنجش پارامترهای ارزیابی کارایی مانند زمان انجام فعالیتها و هزینه آنها دارند و غالبا پارامترهایی که اثربخشی فرایندها را میسنجند، بررسی نمیشوند. به منظور سنجش اثربخشی فرایندها، ابتدا باید مشخص کرد که فرایندهای سازمان چه میزان در راستای استراتژیها و اهداف سازمان عمل میکنند. در واقع، فرایندها ابزار تحقق استراتژیهای سازمان محسوب میشوند و هر سازمان از طریق فرایندهایش به اهداف سازمانی خود دست مییابد. گاهی ممکن است که بر حسب اتفاق و یا شرایطی خاص، برخی فرایندها در سازمان شکل بگیرند و به صورت روتین اجرا شوند که در راستای اهداف سازمان نباشند. در چنین شرایطی، حذف این گونه فرایندها در سازمان هیچ مشکلی ایجاد نخواهد کرد، بلکه حذف فرایندهای ناکارآمد باعث صرفهجویی در هزینهها، کاهش بهای تمامشده محصولات و افزایش بهرهوری سازمان خواهد شد. طبیعتا میزان بلوغ فرایندی نیز رابطه مستقیمی با اثربخشی فرایندها و در نتیجه آن، بهرهوری و کارایی سازمان دارد. یکی از عوامل کلیدی موفقیت در اجرای پروژههای مدیریت فرایندهای کسبوکار اندازهگیری و ارزیابی سطح بلوغ سازمان برای استقرار مدیریت فرایندها و همچنین اندازهگیری سطح بلوغ هر فرایند و هدفگذاری برای آنهاست.
در نظام مدیریت فرایندی شرکت معدنی و صنعتی گلگهر، برای کلیه فرایندها شناسنامهای بر اساس نمودار «SIPOC»، شامل مالک، تامینکننده، ورودی، فعالیتها، خروجی، مشتری و شاخصها، تهیه شده است
مدلهای بلوغ فرایندی یکی از حوزههای گسترده در زمینه بهبود عملکرد سازمانی برشمرده میشوند. این مدلها اطلاعات مربوط به نقاط قوت و ضعف سازمانها را بهخوبی به روش الگوبرداری مهیا میسازند. مدلهای بلوغ متنوعی وجود دارند که شرکتها، بر حسب اهداف و آرمانهای سازمانیشان، از آنها استفاده میکنند. از جمله مهمترین این مدلها میتوان به مدل بلوغ قابلیت (CMM)، مدل بلوغ فرایندی (PMM)، مدل «IDEAL» و مدل بلوغ قابلیت یکپارچه «CMMI» اشاره کرد.
مدل بلوغ قابلیت (Capacity Maturity Model) ابزاری برای ارتقای سطح کیفی فرایندهای سازمان است و شاخصهای کلیدی عملکرد بهرهور را برای سازمانها ایجاد میکند. مدل بلوغ فرایندی امروزه به عنوان يك مدل برای ارزيابی بلوغ فرايندهای كسبوكار پذيرفته شده است و به صورت گسترده در سازمانها به کار میرود. در واقع مدل بلوغ فرایندی بر اساس چند فرایند شکل گرفته است. مدل «IDEAL» نیز به عنوان یک دیدگاه چرخه عمر برای بهبود فرایندها معرفی میشود. این مدل بر پایه مدل بلوغ قابلیت توسعه داده شده است. مدل «IDEAL» به مراحل و فعالیتهای ضروری و منابع مورد نیاز به منظور پیادهسازی بهبود فرایند موثر توجه دارد. مدل بلوغ قابلیت یکپارچه نیز، با بهكارگيري دانش و تجارب در مديريت فرايندها و با رويكردي سيستمي و فراگير، سازمان را در جهت بهبود فرايندها و رسيدن به اهداف كسبوكار به پيش ميبرد. به طور کلی، مدلهای بلوغ، سازمانها را در مسیر یادگیری از یکدیگر، شناسایی نقاط ضعف و قوت و درک عملکرد بهینه خودشان هدایت میکنند. این مدلها، بنا بر ماهیتشان، در صنایع مختلف از کاراییهای متفاوتی برخوردارند.
رویکردهایی برای تعالی
شرکت معدنی و صنعتی گلگهر در سال 1393، با عقد قرارداد با مشاور متخصص دانشگاهی، پروژه «شناسایی و تدوین فرایندهای کسبوکار» را تعریف و اجرا کرد. در این شرکت، بر اساس مدل مرجع «APQC»، 11 حوزه فرایندی، 45 گروه فرایند و 147 فرایند شناسایی شده و شناسنامه فرایند و جریان گردش کار در نرمافزار «Visual Paradigm» برای هر یک از فرایندها شناسایی و تدوین شده است. گفتنی است که در سال جاری نیز، در راستای استقرار نظام «ERP» در شرکت، پروژه اجرای سیستم جامع اطلاعاتی برای بازنگری و مکانیزه کردن فرایندهای شرکت تعریف شده است و هماکنون در دست اقدام قرار دارد. در نظام مدیریت فرایندی شرکت معدنی و صنعتی گلگهر، برای کلیه فرایندها شناسنامهای بر اساس نمودار «SIPOC»، شامل مالک، تامینکننده، ورودی، فعالیتها، خروجی، مشتری و شاخصها، تهیه شده است.
شرکت معدنی و صنعتی گلگهر در سال 1393، با عقد قرارداد با مشاور متخصص دانشگاهی، پروژه «شناسایی و تدوین فرایندهای کسبوکار» را تعریف و اجرا کرد
در شرکت معدنی و صنعتی گلگهر، برای کلیه فرایندها، شاخصهای عملکردیای در قالب برنامهریزی عملیاتی تعریف شده است و مالکان فرایندها، بر اساس دوره زمانی سه ماهه، مسئولیت پایش فرایندهای خود (برنامههای عملیاتی) را بر عهده دارند. نتیجه اندازهگیری شاخصها تحلیل میشوند و برای ارزیابی عملکرد و بهبود فرایندها، در جلسات درونواحدی مورد بررسی قرار میگیرند. سپس برخی از این نتایج و تحلیلها، بر حسب ضرورت، در جلسات شورای معاونان شرکت نیز ارائه و پروژههای بهبود مورد نیاز برای فرایندها نیز تعریف میشوند. در شرکت معدنی و صنعتی گلگهر، برای بهبود و نوآوری فرایندهای سازمانی، رویکردهایی اتخاذ و جاریسازی شده است که از جمله آنها میتوان به این موارد اشاره کرد: نظام بهبود شش سیگما، نظام پیشنهادها، بهروزرسانی برنامههای عملیاتی واحدها بر حسب نیاز و ضرورت، تعریف پروژههای تحقیقاتی با دانشگاهها و مراکز پژوهشی توسط واحد تحقیقات و فناوری و پروژه سیستم جامع اطلاعاتی (O2) برای بازنگری و مکانیزه کردن فرایندها. اثربخشی رویکردهای مذکور در شرکت صنعتی و معدنی گلگهر از طریق نظرسنجی از کارکنان (شاخص رضایت از همکاری) و پایش شاخصهای عملکردی مربوطه نظیر سرانه پیشنهادها، تعداد پروژههای تعریفشده، میزان صرفهجویی، تعداد پروژههای موفق شش سیگما و … ارزیابی میشود.
علاوه بر این، مدیریت فرایند کسبوکار (BMP) مزایای بسیاری برای این سازمان ایجاد میکند که برخی از مهم ترین آنها عبارتاند از:
- شناسایی، اجرا و اصلاح فرایندها و یکپارچهسازی فرایندها؛
- افزایش بهرهوری سازمان و امکان کنترل و رهگیری وظایف و امور محوله به پرسنل؛
- مدیریت تغییرات بدون ایجاد اختلال در امور جاری سازمان؛
- کاهش هزینههای مربوط به توسعه برنامههای کاربردی در سازمان؛
- تهیه گزارشها و تحلیلهای اجرایی و مدیریتی؛
- امکان بررسی درصد پیشرفت فعالیتهای جاری سازمان.
مطالب مرتبط
- تحلیل
- مس
بدونشک، به بهرهبرداری رسیدن مجتمع مس سرچشمه رفسنجان به عنوان نخستین واحد تغلیظ و تولید کاتد مس کشور را میتوان نقطه آغازی برای روند تبدیل صنعت مس به یکی از پایههای اصلی توسعه اقتصادی و صنعتی کشور دانست. این مجتمع فعالیت خود را با بهرهبرداری از ذخایر مس سولفیدی معدن مس سرچشمه آغاز کرد و امروز با سرمایهگذاری در طرحها و پروژههای توسعه از جمله افزایش ظرفیت تولید کنسانتره، احداث زیرساختها، ارتقای بهرهوری و افزایش توانمندی منابع انسانی جایگاه خود را در زنجیره مس کشور ارتقا داده است. مجموعه اقدامات و برنامههای این مجتمع علاوه بر افزایش ظرفیت تولید و تقویت تابآوری، زمینه رشد درآمد، خلق ارزش و فرصتهای اشتغال پایدار را ایجاد کرده است، به طوری که میتوان مجتمع مس سرچشمه را موتور محرک رشد اقتصادی استان کرمان و ایران به شمار آورد.
۳۰ دی ۱۴۰۴
- یادداشت
- آهن اسفنجی
در محیط کسبوکار، میزان پویایی و رقابتپذیری سازمانها و توانایی آنها در خلق ارزش بیش از هر چیز به کیفیت عملکرد سرمایه انسانی و سطح بهرهوری آنها وابسته است. این مسئله در شرکت صنعت فولاد شادگان به عنوان شرکتی پیشرو و جوان در زنجیره فولاد اهمیت بسیاری دارد، به طوری که بخش قابل توجهی از برنامههای این شرکت معطوف به تقویت آموزش و ارتقای منابع انسانی شده است. ارزیابی شاخصهای ارزش افزوده سرانه و کارآمدی نیروی کار نشان میدهد که این شرکت توانسته است با تلفیق توسعه فناورانه، بهبود فرایندها و توانمندسازی منابع انسانی، تابآوری و توان خلق ارزش را در مجموعه خود افزایش دهد؛ موضوعی که زمینهساز شکلگیری فرهنگی مبتنی بر یادگیری، نوآوری و بلوغ سازمانی در شرکت صنعت فولاد شادگان است.
۳۰ آذر ۱۴۰۴
- یادداشت
- صنعت
نوآوری به عنوان عاملی کلیدی در عصر حاضر، موجب بهبود کارایی، ارتقای توانمندیها و ایجاد محیطی خلاق و پویا میشود و زمینه لازم برای بهرهبرداری موثر از داراییها و سرمایهها را فراهم میآورد. بررسی جایگاه نوآوری در سازمان همچنین نشان از نقش موثر آن در تقویت عملکرد و خلق ارزش دارد. از طرفی، بهرهگیری از رویکردهای دادهمحور و مدیریت منابع انسانی دیجیتال نیز امکان تصمیمگیری مبتنی بر شواهد، بهبود فرایندها و افزایش اثرگذاری خدمات را فراهم میآورد. این ترکیب نوآوری و بهرهوری، سازمانها را قادر میسازد تا ارزش بیشتری برای ذینفعان خلق و عملکرد پایدار و رقابتی خود را تضمین کنند.
۳۰ آذر ۱۴۰۴
- تحلیل
- صنعت
روند پرشتاب تحولات علم و فناوری، برخورداری از زیرساختهای فناورانه و نوآورانه را به یکی از محورهای کلیدی ارتقای رقابتپذیری و تابآوری صنایع تبدیل کرده است. شرکت بینالمللی مهندسی ایران (ایریتک)، به عنوان معمار توسعه صنعتی کشور، با تجربه اجرای پروژههای عظیم، از طراحی و اجرای مجتمعهای صنعتی تا نصب تجهیزات پیچیده و مدیریت بهرهبرداری، نقشی کلیدی در توسعه این زیرساختها ایفا میکند. با توجه به این مسئله، تمرکز بر هوشمندسازی فرایندها، ارتقای بهرهوری انرژی و بومیسازی فناوریها در دستور کار ایریتک قرار گرفته است که این مسئله، جایگاه آن را در توسعه زیرساختهای نوآورانه صنایع معدنی و فلزی ارتقا میدهد. اجرای پروژههای مجتمع فولاد قائنات و واحد تولید کنسانتره سنگآهن شرکت صنایع معدنی فولاد سنگان، نمونههای بارز توانمندی ایریتک در مدیریت و اجرای پروژههای کلان صنعت فولاد به شمار میآیند. ورود به حوزه هوشمندسازی و توسعه زیرساختهای فناورانه، با ارتقای سطح توانمندیهای ایریتک، آن را به نمادی از نوآوری، بهرهوری و تابآوری در صنایع کلان کشور تبدیل میکند.
۳۰ آذر ۱۴۰۴