در عصر مدرن امروز، با پیشرفتهای سریع و گسترده فناوریها و پیچیدگی فزاینده بازارهای جهانی، حفظ و ارتقای توان رقابت نظامهای صنعتی و ساختارهای اقتصادی مستلزم اهتمام به نوآوری و انطباق و همگام شدن با تحولات تکنولوژی است. در این بین، ایران به عنوان کشوری که از پتانسیلهای بالایی برای نقشآفرینی در مناسبات تجاری و اقتصادی جهان بهره میبرد، در سالهای اخیر در سایه عواملی نظیر بهرهوری پایین، وابستگی به خامفروشی و کم توجهی به مقوله نوآوری و تولیدات فناورانه نتوانسته است چنان که باید و شاید، مسیر توسعه صنعتی خود را با تحولات روز جهان همگام سازد که این مسئله کشور را از فرصتهای ارزشمندی برای تحقق رشد و اعتلای اقتصادی محروم کرده است. برای مثال در حالی نزدیک به 42 درصد از ارزش صادرات کل زنجیره فولاد ایران در سال 1403 به شمش فولاد با قیمت میانگین هر تن 454 دلار اختصاص داشته است که با حرکت به سمت تولید محصولات ویژه و با ارزشافزوده، میتوان ارزش افزوده چندبرابری را با مصرف همان میزان مواد اولیه و انرژی خلق کرد. تصویر «دفتر صدبرگ» قدیمی روی جلد، سمبلی از لزوم ترسیم طرح و برنامهای جدید برای ایجاد تحول صنعتی و گذر از الگوهای سنتی پیشین است؛ موضوعی که البته با گلوگاهی جدی در زمینه تکنولوژی و محدودیتهای ابزارهای در دسترس مواجه است. با این حال امید میرود با بهرهگیری از «سرمشق» جدیدی در راستای تحول و شکوفایی صنعتی، زمینه برای شکلگیری ساختار اقتصادی کارآمد، نوآور و رقابتپذیر فراهم آید و ایران بتواند جایگاهی شایسته در زنجیره تولید و ارزش جهانی کسب کند؛ جایگاهی که منجر به رشد پایدار، ایجاد اشتغال باکیفیت و افزایش تابآوری اقتصادی در برابر تحولات آینده شود.
ماهنامه شماره ۱۸۰ اخبارفلزات
در عصر مدرن امروز، با پیشرفتهای سریع و گسترده فناوریها و پیچیدگی فزاینده بازارهای جهانی، حفظ و ارتقای توان رقابت نظامهای صنعتی و ساختارهای اقتصادی مستلزم اهتمام به نوآوری و انطباق و همگام شدن با تحولات تکنولوژی است. در این بین، ایران به عنوان کشوری که از پتانسیلهای بالایی برای نقشآفرینی در مناسبات تجاری و اقتصادی جهان بهره میبرد، در سالهای اخیر در سایه عواملی نظیر بهرهوری پایین، وابستگی به خامفروشی و کم توجهی به مقوله نوآوری و تولیدات فناورانه نتوانسته است چنان که باید و شاید، مسیر توسعه صنعتی خود را با تحولات روز جهان همگام سازد که این مسئله کشور را از فرصتهای ارزشمندی برای تحقق رشد و اعتلای اقتصادی محروم کرده است. برای مثال در حالی نزدیک به 42 درصد از ارزش صادرات کل زنجیره فولاد ایران در سال 1403 به شمش فولاد با قیمت میانگین هر تن 454 دلار اختصاص داشته است که با حرکت به سمت تولید محصولات ویژه و با ارزشافزوده، میتوان ارزش افزوده چندبرابری را با مصرف همان میزان مواد اولیه و انرژی خلق کرد. تصویر «دفتر صدبرگ» قدیمی روی جلد، سمبلی از لزوم ترسیم طرح و برنامهای جدید برای ایجاد تحول صنعتی و گذر از الگوهای سنتی پیشین است؛ موضوعی که البته با گلوگاهی جدی در زمینه تکنولوژی و محدودیتهای ابزارهای در دسترس مواجه است. با این حال امید میرود با بهرهگیری از «سرمشق» جدیدی در راستای تحول و شکوفایی صنعتی، زمینه برای شکلگیری ساختار اقتصادی کارآمد، نوآور و رقابتپذیر فراهم آید و ایران بتواند جایگاهی شایسته در زنجیره تولید و ارزش جهانی کسب کند؛ جایگاهی که منجر به رشد پایدار، ایجاد اشتغال باکیفیت و افزایش تابآوری اقتصادی در برابر تحولات آینده شود.
نوع انتشار چاپی
سیاستهای توسعه صنعتی با هدف ارتقای ظرفیت تولید، خلق ارزش افزوده، اشتغالزایی و تقویت رقابت تدوین میشوند و مسیر رشد اقتصادی کشورها را ترسیم میکنند. این سیاستها با هدایت سرمایهگذاری به سمت توسعه صنایع راهبردی، در تغییر ساختار اقتصادی و توسعه صنعتی کشورها نقش کلیدی ایفا میکنند. در سالهای اخیر، روندهای ژئوپلیتیکی، تحولات فناورانه و ورود بازیگران نوظهور به عرصه رقابت، تحولات چشمگیری را در زنجیرههای تامین ایجاد کرده است؛ تحولی که ضرورت اتخاذ سیاستهای هوشمندانه را برای توسعه صنعتی کشورها همگام و همراستا با تحولات جهانی افزایش داده است.
در بخش نگاه ماه با موضوع سیاستهای نوظهور صنعتی و تاثیرات آنها بر تحولات صنعتی ایران و جهان مطالب زیر را مطالعه میکنید:
از الگوبرداری تا حکمرانی
انقلاب فولادی
کوچ فلز نقرهای
ترسیم یک نقشه جدید
بازسازی ستونهای تولید
جهش سبز
فرمول نوین
همپیمانی استراتژیک
از انباشت تا بازآفرینی
همگرایی تکنولوژی و راهبرد
نبرد سرمایه
اینفوگرافیک: مقایسه شاخصهای توسعه صنعتی و اقتصادی ایران و کشورهای مختلف
گامهای استوار
رمز عبور
امروزه با پیشرفت سریع علم و فناوری، فعالیتها و فرایندهای سازمانی نیز در حال تحول و دگرگونی هستند، به طوری که برای انجام هر یک از امور جاری، ابزارها و روشهای نوینی مورد استفاده قرار میگیرد. این روند که «مدرنیزاسیون فرایندها» نامیده میشود، استراتژی متحولانهای است که نقشی کلیدی در پاسخ به تغییرات محیطی و تغییرات ساختار سازمانی ایفا میکند و موجب بهبود ساختارها و فرآیندها، ارتقای مهارتهای نیروی انسانی و افزایش بهرهوری و کیفیت محصولات و خدمات میشود.
در بخش پرونده ماه با موضوع مدرنیزاسیون فرایندها مطالب زیر را مطالعه میکنید:
استراتژی ساختارشکن
کانون تحولات نوین
پیشگام در بازآرایی سازمانی
تحول هوشمندانه
ارمغان فناوری
گذار به اکوسیستم پایدار
ابزار نوین
سمبل جهش فناورانه
جلوهای نوین در عصر فناورانه
نقطه قوت
دورنمایی تحولگرا
در حالی که انرژی نسبتا ارزانقیمت نسبت به سایر کشورها، همواره از امتیازهای ویژه توسعه صنعتی ایران بوده، امروز افزایش نرخ حاملهای انرژی به چالشی گلوگاهی فعالان صنایع معدنی و فلزی کشور تبدیل شده است. این افزایش قیمت که با هدف اصلاح الگوی مصرف و ارتقای بهرهوری انجام میشود، در کنار محدودیتهای مصرف انرژی، پیامدهایی مانند افزایش هزینهها و بهای تمامشده، کاهش تولید و افت حاشیه سود را به همراه دارد که تاثیرات آن دامنگیر اقتصاد کشور خواهد شد. در صفحات بعد، موضوع تاثیر قیمت انرژی بر ساختار هزینههای بخش معدن و صنایع معدنی مورد بحث و بررسی قرار گرفته و نظرات برخی از مدیران و کارشناسان در این خصوص آورده شده است.
در بخش گزارش ماه با موضوع تاثیر قیمت انرژی بر ساختار هزینهها در این شماره مطالب زیر را مطالعه میکنید:
فرصتی سوخته
چارچوب تحول و پیشرفت
افول مزیتها
یک بازنگری سازنده
ساختار نوین
کاوه، تجلی پویش و پایداری
رویکرد دوسویه
برنامهریزی هوشمندانه، انتفاعی پایدار
تعهدی ماندگار
نگاه توسعهمحور
بخش معدن و صنایع معدنی به عنوان موتور محرک رشد اقتصادی و توسعه صنعتی، جایگاه ویژهای را در اقتصاد ایران به خود اختصاص میدهد و از آن به عنوان یکی از محورهای کلیدی خودکفایی و پیشرفت یاد میشود. با این حال، توسعه نامتوازن و تمرکز سرمایه در حلقههای پایانی زنجیرههای معدنی، فعالان این بخش را با چالشهای بسیاری مواجه کرده است. سرمایهگذاری یکپارچه و هدفمند برای توسعه متوازن حلقههای زنجیره از مهمترین راهکارهای برونرفت از این شرایط پرریسک به شمار میآید. در بخش تحلیل ماه این شماره مطالب زیر را مطالعه میکنید:
طلایهداران تحول
انتفاع دوسویه
- گزارشهای اقتصاد
- گزارشهای صنایع مصرفکننده
- گزارشهای اقتصاد
- گزارشهای اقتصاد
- گزارشهای صنایع مصرفکننده
- گزارشهای اقتصاد
- گزارشهای اقتصاد
- گزارشهای اقتصاد
- گزارشهای اقتصاد, گزارشهای فلزات
- تحلیل
- حملونقل، انبارداری و ارتباطات, زیرساخت
توسعه زیرساختهای ریلی در استرالیا نقش مهمی در بهبود حملونقل شهری و بینشهری ایفا کرده است. شبکه ریلی این کشور از اواسط قرن نوزدهم شکل گرفت و ابتدا هدف اصلی آن اتصال شهرها به بنادر و مناطق روستایی بود. در طول دهههای بعد، خطوط ریلی بینشهری و حومهای توسعه یافتند تا نیازهای جمعیت در حال رشد را پاسخ دهند. گسترش شبکه تراموا و مترو در کلانشهرهایی نظیر سیدنی و ملبورن، با هدف کاهش بار ترافیک جادهای، بهبود ایمنی و افزایش دسترسی به مناطق شهری و حومهای اجرا شدهاند. توسعه خطوط بینشهری و حومهای نیز امکان سفرهای طولانی و دسترسی راحتتر به مراکز شهری را فراهم کرده و این روند باعث افزایش ظرفیت جابهجایی مسافران و بهبود کارایی حملونقل ریلی در استرالیا شده است. از این رو، روند پرشتاب افزایش تقاضا برای حملونقل ریلی در این کشور، افزایش سرمایهگذاری و توسعه شبکه ریلی در دو دهه اخیر را به دنبال داشته است.
۳۱ فروردین ۱۴۰۵
- تحلیل
- آسیا و اقیانوسیه
اقتصاد استرالیا طی دو قرن گذشته با بهرهگیری هوشمندانه از منابع طبیعی و ورود سرمایههای خارجی مسیر متحولانهای را پشت سر گذاشته است. شکلگیری اقتصاد این کشور از استعمار و تولید تکمحصولی آغاز شد و با توسعه کشاورزی، معدن و صادرات مواد اولیه تحولات چشمگیری را تجربه کرد. اکتشاف طلا و سایر مواد معدنی، نقطه عطف تحولات ساختار اقتصادی استرالیا در سدههای اخیر بوده است. اگرچه این ساختار تحت تاثیر چالشهای جهانی و داخلی، از جمله جنگهای جهانی و شوک نفتی دهه ۱۹۷۰ قرار گرفت، اما اصلاحات و آزادسازی بازارها موجب رونق دوباره فعالیتهای تولیدی و افزایش تولید ناخالص داخلی شد، به طوری که استرالیا در حال تبدیل شدن به چهرهای جدید در اقتصاد جهانی است.
۳۱ فروردین ۱۴۰۵
- تحلیل
- آسیا و اقیانوسیه, معدن
بخش معدن استرالیا نقش کلیدی در اقتصاد این کشور ایفا میکند و به عنوان محرک اصلی اشتغالزایی و توسعه صادرات و زیرساختهای این کشور به شمار میآید. این صنعت به دلیل پیوند گسترده با سایر حوزههای اقتصادی و اتصال مستقیم به بازارهای جهانی، توانسته جایگاه استرالیا را در زنجیره تامین مواد اولیه جهانی تثبیت کند. با وجود نوسانات تقاضا در بازارهای جهانی، این بخش همچنان روند روبهرشدی را طی میکند و معدن به عنوان منبع خلق ارزش و تامینکننده مواد معدنی حیاتی برای صنایع استراتژیک، فرصتهای متعددی را برای توسعه اقتصادی، تحقق اهداف توسعه پایدار و کربنزدایی فراهم میکند. در واقع بخش معدن با اتکا بر تنوع ذخایر و فناوریهای نوین، چشماندازی مثبت و راهبردی را برای ارتقای جایگاه این بخش در اقتصاد استرالیا دارد.
۳۱ فروردین ۱۴۰۵
- تحلیل
- حملونقل، انبارداری و ارتباطات, زیرساخت
استرالیا با داشتن جغرافیایی گسترده و احاطهشدن توسط اقیانوسها، از دیرباز اهمیت ویژهای برای توسعه زیرساختهای دریایی قائل بوده است. ایجاد بنادر مدرن از نیمه قرن بیستم این کشور را قادر ساخت تا خود را در زنجیره تجارت جهانی تثبیت کند و پذیرای کشتیهای عظیم کانتینری باشد. توسعه این بنادر نهتنها مسیر گسترش روابط تجاری را هموار کرد، بلکه بنیانی برای رشد اقتصادی پایدار فراهم آورد. امروزه بنادر استرالیا سالانه بیش از ۱.۶ میلیارد تن کالا را حمل و در حدود ۶۵۰ میلیارد دلار ارزش تجاری تولید میکنند. این زیرساختها افزون بر آنکه سالانه ۲۶۴ میلیارد دلار به تولید ناخالص ایالتی میافزایند، نزدیک به ۷۰۰ هزار شغل مستقیم و غیرمستقیم را نیز پشتیبانی میکنند. با وجود این اهمیت، در دهه اخیر ارزش زیرساختهای دریایی احداثشده در این کشور، روندی کاهشی را پشت سر گذاشته، اما با این حال، نقش حیاتی این حوزه در اشتغال و ثبات اقتصاد ملی همچنان پابرجاست.
۳۱ فروردین ۱۴۰۵
