همراه با ما آخرین مطالب های اقتصاد ایران را مطالعه کنید
اقتصاد ایران
- تحلیل
- تولید، هزینه و درآمد ملی, صنعت
در سالهای اخیر اهمیت و ضرورت رشد و توسعه صنعت و حرکت به سمت اقتصاد غیرنفتی، سرخط گفتمانهای اقتصادی و صنعتی کشور بوده است. با این حال، این مسئله با توجه به شرایط کنونی کشور به لحاظ اقتصادی، زیرساختی، سیاستگذاریها و ... چالشهای خاص خود را دارد. اساسا از صنایع معدنی و فلزی به عنوان اصلیترین جایگزین درآمدهای نفتی در مسیر تحقق اقتصاد غیرنفتی در کشور یاد میشود و این در حالی است که با توجه به وسعت ابعاد این حوزه، پیچیدگیها و چالشهای رشد و توسعه آن نیز بیشتر خواهد بود. بیتردید یکی از مهمترین پیشنیازهایی که میتواند مسیر پیشرفت این صنایع را هموار کند، تامین و توسعه زیرساختهای مورد نیاز است و این المان بیانگر حوزه اصلی فعالیت منطقه ویژه اقتصادی صنایع معدنی و فلزی خلیجفارس است. این منطقه با ارائه تسهیلات و مزایای قابل توجه به صنایع فعال در آن، نقش موثری در پیشرفت فعالیتهای آنها و حرکت کشور در مسیر رشد و توسعه اقتصادی ایفا میکند.
- تحلیل
- تولید، هزینه و درآمد ملی
اقتصاد جهان در سالهای اخیر تحولات عجیبی را تجربه کرده است. عواملی مانند تحولات و بحرانهای سیاسی و شیوع ویروس کرونا موجب شدهاند که شاخصهای اقتصادی جهان روندی پرفرازونشیب را طی کنند. البته میزان تاثیرپذیری اقتصاد هر کشور از تکانهها و عوامل بیرونی، بسته به ساختارهای تشکیلدهنده و منابع اصلی درآمد، متفاوت است. ایران نیز، به عنوان کشوری درحالتوسعه، اقتصادی وابسته به نفت و درآمدهای حاصل از فروش آن دارد و عرضه و تقاضای نفت در جهان به سبب رخداد بحران یا رونق تولید میتواند رشد اقتصادی کشور را تحت تاثیر قرار دهد. این مسئله موجب آسیبپذیری و شرایط پرنوسان اقتصاد ایران در سالهای اخیر شده است.
۲۹ اسفند ۱۴۰۰
- تحلیل
- تولید، هزینه و درآمد ملی, صادرات, واردات
ایران از همان ابتدای مواجه شدن با سیل تحریمهای اقتصادی، نظر به ظرفیتهای بالفعل و بالقوه موجود و با بهرهگیری از مفاهیم بینالمللیای نظیر تابآوری اقتصادی، اقدام به تدوین و اجرای مجموعهای از سیاستهای لازم برای مقابله با تحریمها و به حداقل رساندن تبعات منفی ناشی از آنها بر پیکره اقتصادی کشور در قالب اقتصاد مقاومتی کرد. کاهش وابستگی اقتصاد و صادرات به نفت، افزایش جایگاه مالیات از درآمدهای مالیاتی، توسعه بازارهای صادراتی و فروش کالاهای ساختهشده و با ارزش افزوده بالا به جای خامفروشی و بهبود سیستمهای تخصیص یارانهها از جمله محورهای ایجاد یک ساختار اقتصادی قدرتمند و مقاوم در مقابل تحریمها برشمرده میشوند که به نظر میرسد تحقق آنها در سالهای اخیر با چالشهای مهمی دست به گریبان بوده است.
۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۳
- تحلیل
- آهن اسفنجی, تولید، هزینه و درآمد ملی, محصولات میانی فولاد خام
یکی از محورهای تشدید تحریمهای اقتصادی علیه کشور، ایجاد محدودیت برای دسترسی به تکنولوژیهای تولید در بخش صنعت به خصوص صنعت فولاد بود. بر همین اساس، شرکت مهندسی معادن و فلزات MME با تکیه بر راهبردهای بومیسازی، در جهت شکلدهی به توسعهای فراگیر در صنعت فولاد گام برداشته است. این شرکت که پیش از این توانسته بود تولید آهناسفنجی با استفاده از تکنولوژی ایرانی پرد (PERED) را بومیسازی کند، موفق شد تکنولوژی تولید فولاد را در فهرست دستاوردها و توانمندیهای خود به ثبت برساند. تولید تختال در واحد فولادسازی مجتمع فولاد سفیددشت، اولین فولاد تولیدشده بر اساس تکنولوژی کاملا ایرانی در کشور به شمار میآید، که توسط این شرکت به بهرهبرداری رسیده است. با توجه به پروژههای در دست اقدام شرکت MMEدر زنجیره فولاد، انتظار میرود که این شرکت با تکیه بر دانش و تخصص داخلی، بتواند توسعهای به وسعت ایران را رقم بزند.
۳۰ تیر ۱۴۰۳
- تحلیل
- تولید، هزینه و درآمد ملی, صادرات, واردات
تحریمهای اقتصادی (اعم از تجاری و مالی)، به دلیل آن که هزینه کمتر و در مقابل تاثیرگذاری بیشتری در قیاس با جنگهای نظامی دارند، به یک ابزار رایج برای تنبیه و ضربه زدن به نظامهای سیاسی دیگر کشورها تبدیل شدهاند. بخش قابل توجهی از تحریمهای اقتصادی بینالمللی اعمالشده در سالهای گذشته، متوجه ایران بوده و برخی از شاخصها و بخشهای اقتصادی کشور را به شدت تحت تاثیر قرار داده است. آمارها نشان میدهد صادرات نفتی و ارزشافزوده بخش نفت، بیشترین تاثیر منفی را از تحریمهای اقتصادی گرفته، در حالی که صادرات غیرنفتی و همچنین بخشهای کشاورزی و خدمات، در مواجهه با تحریمهای اقتصادی، عملکرد قابل توجهی داشتهاند.
۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۳
- تحلیل
- تولید، هزینه و درآمد ملی
شکلگیری روند گذار انرژی در مقیاس جهانی، بازار بسیاری از منابع و حاملهای انرژی را دستخوش تغییر قرار داده و منجر به افت تقاضا برای منابع و حاملهای انرژی آلاینده و در طرف مقابل، افزایش تقاضا برای انرژیهای پاک شده است. این موضوع برای ایران از طرفی به عنوان تهدید و از طرفی به دلیل برخورداری از پتانسیلهای لازم برای تولید هیدروژن به عنوان فرصتی کمنظیر تلقی میشود. با این حال، گزارشها نشان میدهند که تا کنون اقدام جدیای برای پایهگذاری و توسعه صنعت هیدروژن در ایران صورت نگرفته است و تولید سالانه هیدروژن در کشور به هیدروژن تولیدشده به عنوان محصول جانبی صنایع پتروشیمی محدود میشود که از جمله مهمترین دلایل آن میتوان به بالا بودن هزینه تولید هیدروژن در کشور تحت تاثیر تحریمهای اقتصادی اشاره کرد.
۳۰ تیر ۱۴۰۳
- تحلیل
- تولید، هزینه و درآمد ملی
تشکیل سرمایه ثابت ناخالص، به دلیل نقشی که هم در ایجاد تقاضا و هم در توسعه ظرفیتها و امکانات تولیدی دارد، از اهمیت ویژهای در اقتصاد ایران برخوردار است. با این حال، بررسیها نشان میدهد که تشکیل سرمایه ثابت ناخالص و موجودی سرمایه در ایران، طی تقریبا دو دهه گذشته به شدت تضعیف شده است. در سال 1385، مجموع تشکیل سرمایه ثابت ناخالص حدود یک هزار و 196 هزار میلیارد ریال بود و تا سال 1399 به حدود 871 هزار میلیارد ریال (ثابت سال 1390) کاهش پیدا کرد که جهش 1.6 برابری میزان استهلاک سرمایههای ثابت در مدت مشابه، سبب شد تا در سالهای اخیر نرخ رشد موجودی سرمایه در اقتصاد ایران به صفر نزدیک و حتی در برهههایی منفی شود. در کنار افت قابل ملاحظه میزان سرمایهگذاریها در ایران، بررسیها نشان میدهد تخصیص منابع مالی به تشکیل سرمایه ثابت ناخالص در بخشهای مختلف اقتصادی چندان متناسب با نیازمندیهای کشور و میزان مشارکت هر یک از بخشها در تولید ناخالص داخلی نیست؛ موضوعی که به نوعی حکایت از هدررفت سرمایه در اقتصاد ایران دارد.
۳۰ خرداد ۱۴۰۳