همراه با ما آخرین مطالب ‌های اقتصاد ایران را مطالعه کنید

• تحلیل
• صادرات, محصولات میانی فولاد خام

صنعت فولاد ایران با توجه به مزیت‌های رقابتی ارزشمند و همچنین تولید بیش از نیاز کشور، از پتانسیل بالایی برای توسعه صادرات برخوردار است. با این حال، صادرات این صنعت در سال‌های اخیر به دلیل چالش‌های متعدد در تامین نهاده‌های تولید و تدوین دستورالعمل‌های غیرکارشناسانه در تنگنا قرار گرفته است. سازوکارهای قیمت‌گذاری و الزام فولادسازان به ایفای تعهدات ارزی در سامانه نیما بر رقابت‌پذیری فولادسازان کشور و نقش‌آفرینی آن‌ها در بازارهای صادراتی تاثیر نامطلوبی داشته است. در این بین، صنعت فولاد در استان هرمزگان با توجه به مزیت‌های ویژه این استان به لحاظ مواد اولیه، انرژی و دسترسی به آب‌های آزاد از پتانسیل‌های مناسبی برای رشد تولید و توسعه صادرات برخوردار است و تسهیل و بهبود سازوکار مقررات‌گذاری و مدیریت بازارها می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در تبدیل استان هرمزگان به قطب صنعت فولاد و صادرات غیرنفتی کشور داشته باشد.

• تحلیل
• تولید، هزینه و درآمد ملی, صنعت

در سال‌های اخیر اهمیت و ضرورت رشد و توسعه صنعت و حرکت به سمت اقتصاد غیرنفتی، سرخط گفتمان‌های اقتصادی و صنعتی کشور بوده است. با این حال، این مسئله با توجه به شرایط کنونی کشور به لحاظ اقتصادی، زیرساختی، سیاست‌گذاری‌ها و ... چالش‌های خاص خود را دارد. اساسا از صنایع معدنی و فلزی به عنوان اصلی‌ترین جایگزین درآمدهای نفتی در مسیر تحقق اقتصاد غیرنفتی در کشور یاد می‌شود و این در حالی است که با توجه به وسعت ابعاد این حوزه، پیچیدگی‌ها و چالش‌های رشد و توسعه آن نیز بیشتر خواهد بود. بی‌تردید یکی از مهمترین پیش‌نیازهایی که می‌تواند مسیر پیشرفت این صنایع را هموار کند، تامین و توسعه زیرساخت‌های مورد نیاز است و این المان بیانگر حوزه اصلی فعالیت منطقه ویژه اقتصادی صنایع معدنی و فلزی خلیج‌فارس است. این منطقه با ارائه تسهیلات و مزایای قابل توجه به صنایع فعال در آن، نقش موثری در پیشرفت فعالیت‌های آن‌ها و حرکت کشور در مسیر رشد و توسعه اقتصادی ایفا می‌کند.

• تحلیل
• تولید، هزینه و درآمد ملی, محصولات فولادی, محصولات میانی فولاد خام

صنعت فولاد با هدف رشد اقتصادی و همچنین قطع وابستگی اقتصاد کشور به درآمدهای نفتی توسعه یافت، به طوری که رشد صادرات فولاد در شرایط تحریم‌های اقتصادی، مهمترین منبع درآمدهای ارزی کشور پس از نفت بود. با این حال، این صنعت در سال‌های اخیر با موانع مختلفی در رشد تولید و توسعه صادرات مواجه شده است که از جمله آن‌ها می‌توان به چالش تامین پایدار انرژی، سیاست‌‌های تعیین نرخ ارز دولتی، دستورالعمل‌های افزایش تعرفه‌ صادراتی و اجبار و الزام تولیدکنندگان به تمرکز بر تامین بازار داخلی اشاره کرد. کاهش 24 درصدی حجم صادرات فولاد و افت 5.4 درصدی تولید آن در ماه‌های اخیر از ناکارآمدی سیاست‌های فعلی کشور حکایت دارد. بنابراین تغییر در سیاست‌های کلان کشور و برنامه‌ریزی برای رفع موانع تولید و صادرات باید در اولویت قرار بگیرد تا صنعت فولاد به جایگاه واقعی خود در اقتصاد کشور بازگردد.

• تحلیل
• تولید، هزینه و درآمد ملی

اقتصاد جهان در سال‌‎های اخیر تحولات عجیبی را تجربه کرده است. عواملی مانند تحولات و بحران‌های سیاسی و شیوع ویروس کرونا موجب شده‌اند که شاخص‌های اقتصادی جهان روندی پرفرازونشیب را طی کنند. البته میزان تاثیرپذیری اقتصاد هر کشور از تکانه‌ها و عوامل بیرونی، بسته به ساختارهای تشکیل‌دهنده و منابع اصلی درآمد، متفاوت است. ایران نیز، به عنوان کشوری درحال‌‎توسعه، اقتصادی وابسته به نفت و درآمدهای حاصل از فروش آن دارد و عرضه و تقاضای نفت در جهان به سبب رخداد بحران یا رونق تولید می‌تواند رشد اقتصادی کشور را تحت تاثیر قرار دهد. این مسئله موجب آسیب‌پذیری و شرایط پرنوسان اقتصاد ایران در سال‌های اخیر شده است.

• تحلیل
• تولید، هزینه و درآمد ملی

غلبه دولت بر فعالیت‌های اقتصادی در ایران طی دهه‌های گذشته پیامدهایی مانند کاهش کارایی، تضعیف رقابت، محدود شدن نوآوری و وابستگی گسترده بنگاه‌ها به منابع و تصمیمات دولتی را به همراه داشته است. این الگو نه‌تنها تاب‌آوری اقتصاد در مقابل شوک‌های داخلی و خارجی را کاهش داده، بلکه زمینه رشد پایدار و مولد را نیز با محدودیت‌های ساختاری مواجه کرده است. در چنین شرایطی، حرکت به سمت توسعه بخش خصوصی ضرورتی برای ارتقای عملکرد اقتصادی و افزایش تاب‌آوری کشور محسوب می‌شود. تحقق این هدف مستلزم آن است که ابتدا آسیب‌ها و گلوگاه‌های ناشی از اقتصاد دولتی در سطوح مختلف شناسایی شوند و سپس مجموعه‌ای از اقدامات هماهنگ و هدفمند برای اصلاح آن‌ها به اجرا درآید. این اقدامات باید فراتر از اصلاحات کوتاه‌مدت باشند و با تمرکز بر سازوکارهای نهادی، ساختار بازار و نظام تخصیص منابع، زمینه توسعه پایدار بخش خصوصی را در حوزه‌های مختلف اقتصادی فراهم کنند.

• تحلیل
• صنعت

ارتقای سطح دانش فنی و رسیدن به سطح مطلوبی از خودکفایی و خوداتکایی در ساخت و تولید محصولات استراتژیک، پیش‌نیاز اساسی تحقق برنامه‌های توسعه صنعتی کشور به شمار می‌آید. در این بین، تامین کاتالیست‌های صنعتی با توجه به نقش تعیین‌کننده آن‌ها در عملکرد و بهره‌وری صنایع استراتژیک کشور از اهمیت بالایی برخوردار هستند و خودکفایی کشور در تولید آن‌ها گام بلندی در راستای رشد صنایعی نظیر آهن و فولاد، پتروشیمی، شیمیایی و نفت تلقی می‌شود. شرکت دانش‌بنیان گسترش کاتالیست ایرانیان یکی از بازیگران کلیدی تامین کاتالیست مورد نیاز صنایع کشور به شمار می‌آید که پس از یک دهه فعالیت در حوزه تولید این محصولات استراتژیک، گام‌های بلندی را برای تقویت توانمندی‌های تولید و تنوع‌بخشی به سبد محصولات با تکیه بر دانش فنی متخصصان داخلی برداشته است. این شرکت در راستای رسالت و تعهد خود مبنی بر خودکفایی و تامین نیاز کشور، طرح توسعه‌ای را برای افزایش ظرفیت تولید از 1200 تن به 2500 تن در دستور کار قرار داد. با اتمام این پروژه که مراسم افتتاح آن با حضور اردشیر سعدمحمدی، مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری توسعه معادن و فلزات برگزار شد، 12 محصول جدید به سبد محصولات شرکت گسترش کاتالیست ایرانیان افزوده شد و این شرکت در مجموع 23 محصول را برای تامین نیاز صنایع به بازار عرضه خواهد کرد. با توجه تنوع بالای سبد محصول و توانمندی‌ تولید انواع کاتالیست‌ها، برنامه‌ریزی برای توسعه صادرات و نقش‌آفرینی در بازارهای جهانی نیز در اهداف و چشم‌اندازهای این شرکت ترسیم شده است.