با توجه به اینکه سرمایه‌های انسانی موتور اصلی ارتقای کارایی و توسعه صنعتی به شمار می‌آیند، در منطقه ویژه اقتصادی صنایع معدنی و فلزی خلیج‌فارس ایجاد زیرساخت‌های سخت و نرم، بستری را فراهم کرده است که منابع انسانی بتوانند توانمندی‌ها و مهارت‌های خود را به شکل موثری در فرایندهای عملیاتی به کار بگیرند. بسترسازی برای هم‌راستاسازی فناوری، فرایندها و سازوکارهای عملیاتی، در کنار توسعه زیرساخت‌های انرژی، لجستیک و ... بهره‌وری منابع انسانی را در این منطقه به طور قابل توجهی افزایش داده است، به طوری که ضمن افزایش اثربخشی عملکرد این سرمایه‌های ازشمند، جایگاه صنعتی منطقه ویژه اقتصادی خلیج‌فارس را نیز در سطح ملی و فرامنطقه‌ای تقویت می‌کند.

تمرکز بر ارتقای تاب‌آوری و بهره‌وری، اساس توسعه فعالیت‌های شرکت صنعتی و معدنی اپال پارسیان سنگان به شمار می‌آید. این شرکت با بهینه‌سازی مصرف منابع، مدیریت هزینه‌ها و بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت تولید، توانسته است با حفظ پایداری تولید، تاب‌آوری خود را در سطح بهینه‌ای حفظ کند. اجرای پروژه‌های کلیدی شامل شبکه جمع‌آوری و تصفیه فاضلاب، افزایش ظرفیت انباشتگاه باطله به میزان 6 میلیون تن، پروژه احداث کارخانه تولید کنسانتره با ظرفیت 2.4 میلیون تن و مدیریت هوشمند موجودی و انبارگردانی، نشان از اهتمام جدی این شرکت در راستای رقم زدن توسعه‌ای پایدار و همه‌جانبه و غلبه بر ریسک‌های عملیاتی دارد. از طرفی، سرمایه‌گذاری در آموزش و تعالی منابع انسانی و بومی‌سازی دانش فنی نیز بهره‌وری را تقویت کرده و زمینه دستیابی به ظرفیت عملیاتی بالاتر و سودآوری پایدار شرکت را فراهم کرده است، به طوری که شرکت اپال پارسیان سنگان را می‌توان الگویی برای توانمندی و تاب‌آوری در زنجیره فولاد کشور به شمار آورد.

هلدینگ سرمایه‌گذاری صدرتامین با تکیه بر رسالت ارزشمند خود در تحقق اهداف و چشم‌اندازهای بخش معدن و صنایع معدنی، استراتژی‌های نوینی را بر محور تکمیل پروژه‌های نیمه‌تمام، ورود اثربخش به حوزه فلزات گرانبها و کلیدی از جمله طلا، نقره و مس و سرمایه‌گذاری در استخراج و فرآوری کانی‌های استراتژیک ترسیم کرده است. در حال حاضر، این شرکت با تلفیق نظام حاکمیت شرکتی و ابزارهای نوین نظارتی، نه‌تنها بر چالش‌های عملیاتی در خصوص اجرای پروژه‌های نیمه‌تمام فائق آمده، بلکه با رویکردی هدفمند و دانش‌بنیان، مسیر ارزآوری و سودآوری پایدار را برای پاسخ به انتظارات سهامداران هموار کرده است.

در محیط کسب‌وکار، میزان پویایی و رقابت‌‎پذیری سازمان‌ها و توانایی آن‌ها در خلق ارزش بیش از هر چیز به کیفیت عملکرد سرمایه انسانی و سطح بهره‌وری آن‌ها وابسته است. این مسئله در شرکت صنعت فولاد شادگان به عنوان شرکتی پیشرو و جوان در زنجیره فولاد اهمیت بسیاری دارد، به طوری که بخش قابل توجهی از برنامه‌های این شرکت معطوف به تقویت آموزش و ارتقای منابع انسانی شده است. ارزیابی شاخص‌های ارزش افزوده سرانه و کارآمدی نیروی کار نشان می‌دهد که این شرکت توانسته است با تلفیق توسعه فناورانه، بهبود فرایندها و توانمندسازی منابع انسانی، تاب‌آوری و توان خلق ارزش را در مجموعه خود افزایش دهد؛ موضوعی که زمینه‌ساز شکل‌گیری فرهنگی مبتنی بر یادگیری، نوآوری و بلوغ سازمانی در شرکت صنعت فولاد شادگان است.

در سال‌های اخیر، روند توسعه صنعت فولاد ایران در مسیر گذار از رویکردهای سنتی و تکیه برمدل‌های مبتنی بر فناوری‌های بومی و دانش‌بنیان قرار گرفته است. در چنین شرایطی، شرکت صنایع فولاد کردستان به عنوان یکی از بازیگران کلیدی زنجیره فولاد کشور، با پذیرش نقش خط‌شکن فناورانه، مدل جدیدی از توسعه را در غرب کشور ترسیم کرده است. این مجموعه با بهره‌گیری از تکنولوژی‌های نوین همچون نورد گرم پیوسته و تکنولوژی پرد در فرایند احیا، تمرکز ویژه‌ای بر تکمیل زنجیره داشته است که مسیر نوینی برای توسعه صنعتی در مناطق کمتر برخوردار به شمار می‌آید. رویکردهای شرکت صنایع فولاد کردستان در راستای تکمیل و توسعه زنجیره فولاد در غرب کشور نه‎تنها منجر به تحول و رشد اقتصاد محلی می‌شود، بلکه قطب جدیدی را در هندسه توسعه صنعتی کشور ایجاد می‌کند.

نرم‌افزارهای شبیه‌سازی مکانیکی در صنعت فولاد از ابزارهای کمکی به نقش‌آفرینان اصلی در طراحی، تحلیل و بهینه‌سازی فرایندها تبدیل شده‌اند. فناوری‌هایی مانند تحلیل المان محدود (FEA) و دینامیک سیالات محاسباتی (CFD)، امکان پیش‌بینی دقیق رفتار مواد، تجهیزات و شرایط حرارتی را فراهم کرده و جایگزین بخش بزرگی از آزمون‌های پرهزینه و زمان‌بر شده‌اند. استفاده از این ابزارها موجب کاهش ۱۵ تا ۲۰ درصدی زمان توسعه محصول و کاهش ۲۰ تا ۳۰ درصدی هزینه آزمون‌های میدانی شده و بهبود قابل‌توجهی در کیفیت نهایی و ایمنی عملیاتی ایجاد کرده است. شبیه‌سازی مکانیکی در طراحی تجهیزات حیاتی مانند کوره‌ها و خطوط نورد، با ارزیابی هزاران سناریوی بارگذاری و حرارتی، نقاط ضعف طراحی را پیش از ساخت نمونه فیزیکی آشکار می‌کند. ترکیب روش‌های چندفیزیکی، تحلیل حرارتی– مکانیکی و مدل‌سازی جریان مذاب با رویکردهای مبتنی بر هوش مصنوعی، مسیر تحول آینده صنعت فولاد را شکل می‌دهند؛ آینده‌ای که در آن مدل‌های دیجیتال و داده‌های عملیاتی، تصمیم‌گیری آنی و موثر را ممکن می‌سازند.

شرکت صنعتی و معدنی توسعه فراگیر سناباد (سیمیدکو) با اتخاذ رویکردهای توسعه‌محور، مسئولیت اجتماعی را به‌مثابه سرمایه‌گذاری هوشمندانه‌ای برای ارتقای تاب‌آوری و توسعه پایدار جغرافیای فعالیت خود تلقی می‌کند و با مشارکت در اجرای پروژه‌های زیرساختی، بهبود خدمات سلامت، و فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی نقش فعال و سازنده‌ای در کاهش شکاف‌های اجتماعی و زیربنایی منطقه سنگان و به ویژه شهرستان خواف ایفا می‌کند. مشارکت در بازسازی و توسعه محور سنگان–خواف–رشتخوار–تربت حیدریه، احداث شبکه جمع‌آوری، تصفیه و انتقال فاضلاب شهرستان خواف، ساخت بخش ipd و تجهیز بیمارستان‌ 22 بهمن، اهدای آمبولانس و تجهیزات پزشکی، اهدای تجهیزات پیشرفته به بهزیستی، ساخت مدارس، حمایت از فعالیت‌های فرهنگی و نیکوکاری و حمایت از کسب و کارهای خرد محلی نشان از رویکرد توسعه‌محور و مسئله‌محور سیمیدکو در حوزه مسئولیت‌های اجتماعی دارد که اجرای آن‌ها موجب هم‌افزایی پایدار میان صنعت و جامعه می‌شود.

در حال حاضر، قیمت‌گذاری محصولات زنجیره فولاد کشور در شرایط پیچیده‌ای قرار دارد، به طوری که مکانیزم عرضه و تقاضا تعیین‌کننده قیمت‌ محصول و سودآوری شرکت‌ها نیست. مداخلات شبه‌دستوری در بورس کالا، اعمال سقف و کف قیمتی و محدودیت‌های صادراتی، به جای حمایت از زنجیره تولید، زمینه‌ساز رانت و کاهش انگیزه سرمایه‌گذاری در صنعت فولاد شده‌اند. در چنین فضایی، شرکت‌های دارای ظرفیت تولید، از جمله شرکت فولاد خوزستان، با محدودیت در قیمت‌گذاری و مانع‌تراشی‌های اجرایی روبه‌رو هستند، در حالی که مصرف‌کنندگان و حلقه‌های ضعیف‌تر نیز از پیامدهای تصمیمات خلق‌الساعه آسیب کمتری را متحمل می‌شوند. بنابراین دستیابی به شفافیت در معاملات، نرخ تسعیر واقعی و مشوق‌های صادراتی، مسیر بازگشت تعادل و رونق پایدار صنعت فولاد را هموار خواهد کرد.

علی‌رغم توسعه ظرفیت‌های تولید فولاد ایران در سال‌های اخیر، همچنان بهره‌وری تولید در سطح نسبتا پایینی قرار دارد که این مسئله موجب کاهش سودآوری صنعت فولاد شده است. در چنین شرایطی تمرکز بر تولید محصولات نهایی و با ارزش افزوده بالاتر برای حرکت به سوی رشد کیفی تولید بیش از هر زمانی ضرورت دارد. شرکت توسعه آهن و فولاد گل‌گهر نیز با اتخاذ رویکردی نوآورانه در انتخاب تکنولوژی های آهن سازی، فولادسازی و نورد گرم پیوسته، سرمایه گذاری در حوزه انرژی و زیرساخت، بهینه‌سازی مصرف انرژی و پیاده‌سازی اقتصاد چرخشی و بومی سازی، توانسته است الگوی نوینی از تحول کیفی در زنجیره فولاد ارائه دهد. در واقع این شرکت با عبور از دیدگاه‌های رشد کمی و حرکت به سمت تولید دانش‌محور و ارزش‌آفرین، نه‌تنها در مسیر ارتقای بهره‌وری گام برمی‌دارد، بلکه جایگاه خود را در زنجیره فولاد ارتقا می‌دهد.