مشاهده بیشتر
ماشینآلات و ادوات ابتدایی و ساده از دیرباز در بخش کشاورزی به منظور تسهیل امور مورد استفاده قرار گرفتهاند. این ماشینآلات و تجهیزات با گذشت زمان تغییرات زیادی کردند و پیشرفتهای چشمگیری در ساختار آنها حاصل شد؛ همچنین پیشبینیها حاکی از گسترش فناوریهای پیچیده در آینده این ماشینهاست. پیشرفت در فناوری ماشینآلات کشاورزی یکی از مولفههایی است که با تکیه بر آن میتوان سرعت شکوفایی و توسعه زراعت و کشاورزی را با شتاب بیشتری همراه ساخت. امروزه افزایش جمعیت و اهمیت بیشتر امنیت غذایی و نیاز به تولید محصولات فراوان و ارزان باعث شده است تا ماشینآلات نقشی کلیدی در بخش کشاورزی ایفا کنند. اهمیت فناوری در افزایش تولید محصولات کشاورزی لزوم توسعه زیرساختها و تولید این ماشینآلات در کشور را بیش از پیش نمایان کرده است. با توجه به کاربرد گسترده فلزات در فرایند ساخت ماشینآلات کشاورزی، خودکفایی در تولید آنها علاوه بر تاثیر زیادی که بر توسعه بخش کشاورزی دارد، موجب رونق چشمگیر در صنایع فلزی کشور نیز میشود.
ایجاد و توسعه صنایع پاییندستی پتروشیمی، در بخشهای ساختوساز، تامین ماشینآلات، تامین زیرساخت، حملونقل و... برای فلزات تقاضای قابل توجهی ایجاد میکند. کلیه صنایعی که از محصولات پتروشیمی به عنوان ماده اولیه استفاده میکنند، از قطعات پلاستیکی تا لاستیک خودرو، همگی در این بخش قرار میگیرند. به موازات توسعه صنایع پتروشیمی مادر در کشور، صنایع پاییندستی پتروشیمی کشور نیز درحالتوسعه است. با توسعه این صنایع به سبب بهکارگیری ماشینآلات و تجهیزات گوناگون و همچنین لزوم تامین زیرساختهای تامین مواد اولیه برای این واحدها، تقاضا برای مصرف فلزات اساسی مختلف همچون فولاد، آلومینیوم و مس به عنوان ماده اولیه اصلی تولید ماشینآلات و ساختوساز سازههای صنعتی افزایش خواهد یافت. در گزارش پیشِرو به بحث تاثیرات توسعه صنایع پاییندستی پتروشیمی بر رشد بازار فلزاتی همچون فولاد و آلومینیوم پرداخته میشود.
صنعت ذوب و ریختهگری فلزات از جمله مهمترین صنایع سنگین در اقتصاد دنیا برشمرده میشود. در این صنعت از روشهای مختلفی برای استخراج فلزات از دل مواد معدنی و تولید محصولات نیمهساخته فلزی استفاده میشود که هریک از این روشها از مکانیسم منحصربهفردی برخوردار هستند و بسته به نحوه عملکرد، از ماشینآلات و تجهیزات مختلفی بهره میگیرند. صنعت متالورژی ایران در سالهای اخیر روندی روبهرشد را تجربه کرده که این امر افزایش تقاضا برای ماشینآلات این صنعت را در پی داشته است. بدیهی است که توسعه ظرفیتهای تولید ماشینآلات صنعت متالورژی و رشد آمار تولیدات این تجهیزات میتواند نقش مهمی در پیمودن مسیر توسعه این صنعت ایفا کند. همچنین، با توجه به حجم فلزات مصرفشده در توسعه ظرفیتها و تولید ماشینآلات یادشده، میتواند تا حد زیادی موجب افزایش مصرف فلزات در کشور شود.
مواد غذایی دلچسب و متنوعی از انواع پیشغذاها تا دسرهای شیرین در بازار کشور وجود دارد. تولید تنقلات، شیرینیجات، غذاهای نیمهآماده و آماده و بسیاری از محصولاتی که روزانه مصرف میشوند نیازمند تجهیزات و ماشینآلاتی هستند که تنها بخشی از آنها را، در سادهترین و پرکاربردترین شکلشان، تولیدکنندگان داخلی تامین میکنند. مطالعات نشان میدهد که سالانه بیش از ۹۰ میلیون دلار فلزات اساسی (فولاد، مس و آلومینیوم) برای ساخت ماشینآلات تولید مواد غذایی در ایران مصرف شده است. خودکفا نبودن کشور در ساخت تجهیزات صنعت غذا، به همراه ناتوانی در تولید بسیاری از این تجهیزات از منظر فنی، سبب شده است که صنعت ماشینآلات تولید مواد غذایی توسعه درخوری نداشته باشد.
صنعت نساجی، از لحاظ اشتغالزایی، یکی از مهمترین صنایع کشور محسوب میشود. این صنعت، که از قدمتی طولانی در ایران برخوردار است، به دلیل نیاز به سرمایهگذاری کمتر نسبت به سایر صنایع، نرخ بالای ارزش افزوده، پیوند با سایر بخشهای اقتصاد و بهکارگیری نیروهای انسانی قابلتوجه، دارای ظرفیتهای بالقوهای برای پیشرفت و نقشآفرینی در اقتصاد کشور است. بنابراین توجه به این صنعت و تدوین راهکارهای علمی و عملی برای توسعه آن اهمیت و ضرورت ویژهای در توسعه اقتصادی دارد. تولید داخلی ماشینآلات و تجهیزات نساجی از جمله عواملی است که میتواند نقش بسزایی در کاهش هزینهها، افزایش راندمان و بهبود کیفیت محصولات این صنعت ایفا کند و به همین سبب، سرمایهگذاری در تولید این ماشینآلات از اهمیت بالایی برخوردار است.
پیشرفت فناوریها در ابعاد مختلف صنعت، موجب پدید آمدن ابزار و وسایل متنوع با هدف پیشبرد بهتر فعالیتها در محیطهای صنعتی و تسهیل فعالیتهای نیروی انسانی شده است. تجهیزات بالابرنده و جابهجاکننده از جمله ماشینآلاتی به شمار میروند که نقش اساسی در فعالیتهای صنعتی ایفا میکنند، به طوری که امروزه جزوی جداییناپذیر از صنعت هستند. وزن بالای مواد اولیه و محصولات میانی در اغلب صنایع، جابهجایی و انبار کردن آنها را دشوار ساخته است. از این رو، با بهکارگیری این ماشینآلات، صرفهجویی در وقت، هزینه و انرژی رقم میخورد. ضرورت استفاده از این تجهیزات در صنعت موجب شده است تا تولید آنها مورد توجه قرار بگیرد.
به عقیده بسیاری از کارشناسان، تامین پایدار غذا مهمترین مولفه برای تداوم بقا و توسعه جوامع بشری محسوب میشود و این امر اهمیت صنعت غذا در اقتصاد جهان را افزایش داده است. به همین دلیل، در دهههای گذشته، به سبب گسترش جمعیت و کمبود منابع اولیه در بسیاری از کشورها، تجهیزات و ماشینآلاتی کارآمد با هدف بهینهسازی روشهای تولید در صنایع غذایی پدید آمدهاند. امروزه ماشینآلات پیشرفته ابزار اصلی تولید محصولات غذایی به شمار میروند و نقشی اساسی در افزایش بازدهی فرایند تولید و کیفیت محصولات غذایی ایفا میکنند. بدیهی است که با گسترش صنایع غذایی در جهان، تقاضا برای این ماشینآلات نیز روندی روبهرشد خواهد داشت و افزایش تولید و توسعه ظرفیتهای تولید ماشینآلات صنایع غذایی از جنبههای گوناگون بر مصرف فلزات تاثیرگذار خواهد بود.
امروزه ماشینآلات صنعتی نقش بسیار مهمی در صنایع مختلف ایفا میکنند و میتوان اذعان داشت که در حال حاضر هیچ محصولی بدون استفاده از ماشینآلات باکیفیت و پیشرفته نمیتواند قابلیت تولید و رقابت داشته باشد. تاثیر حضور ماشینآلات صنعتی در بهبود هزینه و راندمان تولید باعث شده است که تقاضای زیادی برای آنها در سالهای اخیر ایجاد شود. با توجه به اینکه بخش عمده وزن ماشینآلات صنعتی به فلزات مصرفی آنها تعلق دارد، افزایش تولید آنها میتواند به افزایش مصرف فلزات بینجامد. همچنین توسعه این صنعت از لحاظ احداث ساختمان و تامین زیرساختها و تجهیزات نیز تقاضای قابلتوجهی برای فلزات اساسی ایجاد خواهد کرد.
تامین مایحتاج واحدهای صنعتی یکی از عوامل مهم و ثمربخش در پیشرفت اقتصادی و صنعتی محسوب میشود. تجهیزات و ماشینآلات صنعتی، به دلیل نقش مهمی که در افزایش کیفیت، سرعت تولید و بهرهوری واحدهای صنعتی ایفا میکنند، علاوه بر تاثیراتی که بر صنعت میگذارند، یکی از بخشهای موثر بر اقتصاد نیز به شمار میروند. به دلیل بالا رفتن تقاضا برای تجهیزات مورد استفاده در صنایع مختلف، تولید این محصولات به صنعتی سودآور تبدیل شده است و تولیدکنندگان سعی دارند تا با طراحی و تولید ماشینآلاتی پیشرفتهتر، در بازارهای جهانی به شکل گستردهتری نقشآفرینی کنند.
کورهها یکی از اصلیترین و مهمترین تجهیزات در صنایع مختلف و علوم آزمایشگاهی به شمار میروند. با توجه به تعاریف ارائهشده، کورهها از جمله وسایل یا محلهایی هستند که در آنها حرارت لازم برای ذوب مواد و تولید محصولات ایجاد میشود. در صنایع سنگین مانند نفت و گاز، پتروشیمی، تولید فلزات، ریختهگری، تولید مصالح ساختمانی مانند سرامیکسازی، سیمان و واحدهای شیمیایی کورههای صنعتی، متناسب با نوع فرایند و نحوه عملکرد، کورهها در ابعاد مختلف به کار گرفته میشوند. مشعلها از مهمترین تجهیزات احتراق در کورهها به شمار میروند. عمده کاربرد مشعلها در کورههای پخت سرامیک، آهک، آجر و نسوزها، کورههای ذوب شیشه، کورههای عملیات حرارتی و ذوب فلزات آهنی و غیرآهنی، خشککنهای صنعتی برای مصارف مختلف و زبالهسوزهای صنعتی است. در گزارش پیشِرو، روند توسعه ظرفیتها و تولید کورهها و مشعلهای صنعتی در کشور مورد بررسی قرار میگیرد.
موتورها و توربینها از مهمترین ماشینآلات مورد استفاده در صنایع مختلف هستند که طراحی، ساخت و بهرهبرداری از آنها پیچیدگیهای خاصی دارد و تکنولوژی پیشرفتهای را میطلبد. صنعت پتروشیمی یکی از صنایعی است که در فرایند تولید آن به میزان زیادی از توربینها و ماشینآلات گوناگون با ابعاد و شکلهای مختلف استفاده میشود. به همین دلیل، توسعه صنعت ساخت این تجهیزات، در کنار تامین نیاز صنایع داخلی و کاهش وابستگی به واردات، میتواند زمینه مناسبی را برای رشد صادرات و ارزآوری به کشور، خصوصا در شرایط کنونی تحریم، فراهم سازد. در سالهای اخیر برنامهریزی مناسبی برای توسعه واحدهای تولیدکننده توربینها و موتورها انجام شده است و برخی از این صنایع توانستهاند خود را در زمره صنایع توسعهیافته جهان قرار دهند.
هزینههای تامین برق بیشترین سهم از هزینههای بخش یوتیلیتی واحدهای پتروشیمی را دارند. از این رو، اتخاذ استراتژی مناسبی به منظور کاهش این هزینهها در طول سالهای آتی و همزمان با توسعه این صنعت دور از انتظار نخواهد بود. بر اساس برآوردها و میزان رشد مورد انتظار از صنعت پتروشیمی، به افزایش حداقل پانصدمگاواتی ظرفیت تولید برق نیاز خواهد بود و این میزان، تقاضای سه فلز اصلی یعنی فولاد، آلومینیوم و مس را از این بخش در مجموع بیش از ۳۰ درصد افزایش خواهد داد.
