مشاهده بیشتر
بروز تغییرات و تحولات گوناگون در فرهنگ زندگی افراد و گسترش تجهیزات ساختمانی مدرن و بازسازی خانهها تقاضا برای مصرف تجهیزات ساختمانی را افزایش داده است. روند روبهرشد جمعیت و افزایش تقاضا برای مسکن موجب شده است که نیاز بیشتری برای اقلام مختلفی همچون شیرآلات، در، پنجره و... به وجود آید. از این رو، با احداث پروژهها و خودکفایی در تولید تجهیزات ساختمانی، میتوان قسمت زیادی از این اقلام را در داخل تولید کرد و نظر سرمایهگذاران بیشتری را برای سرمایهگذاری در احداث و راهاندازی واحدهای جدیدتر در صنایع تجهیزات ساختمانی جلب کرد. برخورداری فلزات از ویژگیهایی همچون مقاومت در برابر مواد خورنده، رسانایی بالا و قابلیت بازیافت، موارد مصرف گوناگون و متعددی را برای آنها در احداث و بهرهبرداری واحدهای صنعتی فراهم آورده است. سه فلز فولاد، آلومینیوم و مس از جمله فلزات پرمصرف در توسعه و احداث واحدهای تولید تجهیزات ساختمانی هستند.
صنعت نفت و گاز امروز بزرگترین بخش اقتصاد ایران است. در بخشهای مختلف صنعت نفت و گاز، از اجرای عملیات حفاری و لولهگذاری تا استخراج و تاسیسات و تجهیزات مورد نیاز برای آن، حمل نفت و گاز از طریق خط لوله، ذخیرهسازی در مخازن و فروش محصولات از پایانههای صادراتی فلزات نقشی بدون جایگزین را ایفا میکنند. از این رو، احداث تاسیسات بزرگ این صنعت و نیز تولید داخلی تجهیزات مورد استفاده در آن موجب افزایش مصرف فلزات در کشور خواهد شد. در گزارش پیشِرو، جنبههای مختلف تاثیر توسعه صنعت نفت و گاز بر بازار فلزات کشور بهاختصار مورد بررسی قرار گرفته است.
امروزه بسیاری از کشورها سعی دارند از طریق توسعه صنایع پتروشیمی خود، منابع خام انرژی را به محصولات با ارزش افزوده بالاتر تبدیل کنند، چنانکه در اغلب کشورهای توسعهیافته، عمده مبادلات تجاری در حوزه نفت و گاز بر مبنای محصولات تبدیلی و نهایی صورت میگیرد. فرایندهای تبدیل منابع نفت و گاز غالبا در مجتمعهای پتروشیمی، که دارای تاسیسات و تجهیزات پیشرفته هستند، صورت میگیرد؛ از این رو، میتوان گفت یکی از نخستین لازمههای توسعه صنعت پتروشیمی و جلوگیری از خامفروشی نفت و گاز، استفاده از تجهیزاتی دقیق و مطلوب است. هر قدر سهم تامین داخل تجهیزات پتروشیمی افزایش یابد، تقاضای داخلی برای فلزات نیز افزایش خواهد یافت. گزارش حاضر به بررسی انواع ماشینآلات و تجهیزات صنعت پتروشیمی میپردازد.
با پیشرفت روزافزون صنایع و رشد جمعیت جهان، پیشبینی میشود که تقاضای جهانی برای مصرف سیم و کابل نیز افزایش یابد. با توجه به این مسئله، برنامهریزی مناسب در جهت توسعه واحدهای فعال در عرصه تولید سیم و کابل زمینه مناسبی را برای توسعه صادرات و ارزآوری به کشور فراهم آورده است و گامی موثر در بهبود اقتصاد کشور به شمار میرود. احداث و بهرهبرداری از واحدهای فعال در زمینه تولید سیم و کابل، در کنار تاثیرات آن بر توسعه اقتصادی کشور، تقاضای قابلملاحظهای را برای مصرف فلزات مختلف از جمله فولاد، آلومینیوم و مس ایجاد کرده است و محرکی برای بازار فلزات محسوب میشود.
در سالهای گذشته، رونق صنعت ساخت و تعمیر قایقهای تفریحی و ورزشی موجب شده بود تا تقاضای مناسبی برای فلزات، خصوصا فولاد، در کشور ایجاد شود که این امر دورنمای روشنی را برای بازار فلزات کشور پدید میآورد. اما بهیکباره رکود قابل توجهی در این صنعت ایجاد شد. این رکود متقابلا بر مصرف فلزات در این عرصه نیز اثرگذار بود و موجب شد تا افت شدیدی در تقاضای فولاد کشور پدید آید. این رکود، که در سالهای اخیر نیز ادامه یافته است، در کنار تاثیرات سوء آن بر اقتصاد و اشتغال کشور، موجب شده است تا امروز بخش بزرگی از تقاضای بالقوه برای فلزات نیز بدون استفاده باقی بماند؛ در صورتی که اگر برنامهریزی مناسبی به منظور توسعه این صنعت سودآور تحقق مییافت، امروز تقاضای قابل توجهی برای انواع محصولات فلزی در کشور ایجاد میشد.
بخش صنعت از مهمترین عرصهها در زمینه رشد و پیشرفت اقتصادی هر کشور به شمار میرود. کشورها عمدتا بر اساس عملکرد اقتصادی و در ادامه، در قسمتهای جزئیتری از قبیل صنعت و زیرشاخههای آن ارزیابی میشوند. پویایی این بخش نقش قابل توجهی در اقتصاد کشورهای جهان دارد. بنابراین توجه به عملکرد بخشهای مختلف صنعت، بهویژه تولید ماشینآلات و تجهیزات صنعتی، اهمیت دارد. از این رو، گزارش حاضر به بررسی تولید ماشینآلات و تجهیزات صنعتی و شاخص تولید آنها در جهان میپردازد.
اگرچه اختراع خودروهای برقی تقریبا همزمان با اختراع خودروهای احتراق داخلی بوده است، با توجه به نرخ بسیار ارزان سوختهای فسیلی و ضعفهای موجود در خودروهای الکتریکی، در گذشته خودروهای احتراق داخلی مورد استقبال قرار گرفتند و به تولید انبوه رسیدند. با گذشت زمان، پیشرفتهای بسیاری در ساخت و تولید خودروهای الکتریکی صورت گرفت، اما هزینه بالای ساخت، بهخصوص در مورد باتری این خودروها، مانع از گسترش آنها شد. در سالهای اخیر و به دنبال تحولات تکنولوژیکی جهان، با افزایش سرمایهگذاری برخی شرکتهای معتبر در این صنعت و تولید باتریهایی بسیار ارزانتر از گذشته، رشد و تحول چشمگیری در تولید و عرضه خودروهای الکتریکی رخ داده؛ تحولی که امروز موجب شده است تا خودروهای الکتریکی قدرت رقابت با خودروهای دارای موتور احتراق داخلی و حتی مزیتهای پرشماری نسبت به آنها داشته باشند.
در شرایطی که تحریمها، صادرات نفت و به دنبال آن درآمد کشور را در تنگنا قرار دادهاند، فرصت مناسبی برای دیگر صنایع فراهم شده است تا با افزایش تولیدات و ایجاد ارزش افزوده بیشتر در محصولات خود، جایگاهی مناسب در اقتصاد کسب کنند و از وابستگی کشور به نفت بکاهند. اما این صنایع نیز در مسیر توسعه خود با چالشهای گوناگونی از جمله تامین ماشینآلات مواجه هستند. بررسی آمارها نشان میدهد که تشکیل سرمایه ثابت ناخالص ماشینآلات اکثر بخشهای اقتصاد کشور در سالهای اخیر کاهش یافته است که این مسئله چشمانداز نامناسبی را برای توسعه اقتصادی و صنعتی کشور در سالهای آینده پدید میآورد؛ زیرا ماشینآلات یکی از مهمترین زیرساختهای تولیدند و عدم سرمایهگذاری مناسب در این حوزه مانع رشد اقتصادی کشور خواهد شد.
صنایع غذایی یکی از مهمترین گروههای صنعتی است که نقشی موثر در توسعه اقتصادی کشور دارد. نیاز به غذا، به عنوان یکی از مهمترین ارکان ادامه حیات، باعث شده است تا اغلب کشورها به دنبال تولید محصولاتی در این صنعت باشند. صنایع غذایی در کشور ما، با توجه به شرايط آبوهوايی و تنوع و کيفيت مطلوب محصولات کشاورزی، میتوانند دارای اهميت و مزايای فراوانی باشند. صنعت غذا، بر خلاف برخی صنایع دیگر، یک صنعت رقابتی است و همچنین پتانسیل مناسبی برای ایجاد ارزش افزوده و تامین امنیت غذایی برای کشور دارد.
صنعت پتروشیمی، به عنوان یکی از بزرگترین و قدیمیترین صنایع مصرفکننده فلز، همواره اهمیت داشته و با توجه به مزیتهای ایران در زمینه ذخایر گاز و دسترسی به آّبهای آزاد، زمینه رشد و توسعه این صنعت فراهم بوده است. همچنین در پی افزایش ظرفیت صنعت پتروشیمی، با توجه به مزیتهای موجود و احداث واحدهای جدید، بازار مصرف فلزات افزایش تقاضا داشته است.
رشد و توسعه صنایع دریایی در ایران، علاوه بر ایجاد ارزش افزوده برای کشور، میتواند محرکی برای رشد بخش اعظمی از زنجیره تامین دیگر صنایع، همچون صنایع فلزی و صنایع تولیدکننده تجهیزات و ماشینآلات باشد. حتی رشد این صنایع به توسعه شرکتهای خدماتی در بخش حملونقل دریایی نیز، به واسطه بهبود دسترسی به تامین قطعات و شناورها، کمک میکند. این در حالی است که توسعه فعالیت حملونقل دریایی، خود تقاضایی برای فلزات از محل قطعات یدکی و تجهیزاتی همچون جابهجاکنندهها و کانتینر ایجاد میکند. پتانسیل بالای ایران برای رشد این صنایع، به دلیل سهم بالای مرزهای آبی و فعالیتهای صنعتی فراساحلی همچون استخراج نفت، میتواند نقش این صنایع را بسیار پررنگتر کند.
صنعت قطعات و تجهیزات مورد استفاده صنایع دریایی، که تولیدکننده تجهیزاتی همچون فانوس دریایی، شناوهها و ضربهگیرهای بنادر است، یکی از تامینکنندگان مهم صنایع دریایی به شمار میآید و از همین لحاظ، رشد و توسعه آن تا حد زیادی وابسته به صنایع دریایی است. صرفنظر از برخی محصولات این صنعت همچون فانوس و شناوه که در ساخت آن از فلز استفاده میشود، احداث و توسعه این بخش از صنعت، خود مستلزم مصرف فلزاتی همچون فولاد، آلومینیوم و مس است. با توجه به رشد مورد انتظار از ظرفیتهای این صنعت، پیشبینی میشود که ارزش فلزات مصرفشده این بخش سالانه ۱.۳ درصد رشد کند.