با تحلیل‌های‌ما، مطمئن تصمیم بگیرید...

تشکیل سرمایه ثابت ناخالص، به دلیل نقشی که هم در ایجاد تقاضا و هم در توسعه ظرفیت‌ها و امکانات‌ تولیدی دارد، از اهمیت ویژه‌ای در اقتصاد ایران برخوردار است. با این حال، بررسی‌ها نشان می‌دهد که تشکیل سرمایه ثابت ناخالص و موجودی سرمایه در ایران، طی تقریبا دو دهه گذشته به شدت تضعیف شده است. در سال ۱۳۸۵، مجموع تشکیل سرمایه ثابت ناخالص حدود یک هزار و ۱۹۶ هزار میلیارد ریال بود و تا سال ۱۳۹۹ به حدود ۸۷۱ هزار میلیارد ریال (ثابت سال ۱۳۹۰) کاهش پیدا کرد که جهش ۱.۶ برابری میزان استهلاک سرمایه‌های ثابت در مدت مشابه، سبب شد تا در سال‌های اخیر نرخ رشد موجودی سرمایه در اقتصاد ایران به صفر نزدیک و حتی در برهه‌هایی منفی شود. در کنار افت قابل ملاحظه میزان سرمایه‌گذاری‌ها در ایران، بررسی‌ها نشان می‌دهد تخصیص منابع مالی به تشکیل سرمایه ثابت ناخالص در بخش‌های مختلف اقتصادی چندان متناسب با نیازمندی‌های کشور و میزان مشارکت هر یک از بخش‌ها در تولید ناخالص داخلی نیست؛ موضوعی که به نوعی حکایت از هدررفت سرمایه در اقتصاد ایران دارد.

تامین پایدار قطعات یدکی عاملی اثرگذار در کاهش خسارات ناشی از خرابی ماشین‌آلات و تجهیزات به شمار می‌رود. اغلب واحدهای تولیدی فعال در صنایع ساختمانی نیز به عملکرد ماشین‌آلات خود وابسته هستند و از این رو، تولید داخلی و تامین قطعات یدکی این تجهیزات گامی بلند برای رشد تولیدات و نیز کاهش نیاز این صنایع به کشورهای خارجی خواهد بود. فلزاتی نظیر فولاد، آلومینیوم و مس عناصر اصلی ساخت قطعات یدکی ماشین‌آلات را تشکیل می‌دهند و به همین دلیل، تاثیر توسعه صنایع ساختمانی بر بازار فلزات کشور را می‌توان از منظر قطعات یدکی مصرفی در این صنعت نیز مورد بررسی قرار داد.

در گزارش پیشِ‌رو، روند توسعه و رشد تولیدات گاز طبیعی از چاه‌های دریایی و تاثیرات آن بر بازار فلزات کشور مورد بررسی قرار گرفته است. گاز طبیعی را می‌توان یکی از منابع اصلی و استراتژیک انرژی در جهان امروز نامید. بخش بزرگی از ذخایر گاز طبیعی ایران، به عنوان کشوری غنی و برخوردار از این ماده ارزشمند، در خلیج فارس و دریای خزر قرار گرفته است. اگرچه استخراج ذخایر گاز دریایی با دشواری‌ها، پیچیدگی‌ها و هزینه‌های بالایی همراه است، با توجه به اهمیت روزافزون گاز طبیعی در اقتصاد جهانی در سال‌های اخیر، توسعه سکوهای استخراج گاز طبیعی از روندی روبه‌رشد برخوردار بوده است؛ مسئله‌ای که خود موجب مصرف فلزات خواهد بود.

ایستگاه‌های قطار یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های سیستم‌های راه‌آهن برون‌شهری محسوب می‌شوند. یک ایستگاه قطار شامل بخش‌های مختلف نظیر خطوط ریل، سوزن‌ها، سکوهای مسافری و بارگیری و نیز ساختمان‌ بزرگی می‌شود که بخش‌های مختلف تجاری، اداری و رفاهی مجموعه را در خود جای می‌دهد. در احداث ایستگاه‌های قطار نیز، همچون سایر ساختمان‌ها و تاسیسات، فلزات مختلف از جمله فولاد، آلومینیوم و مس نقش اصلی را ایفا می‌کنند. به این موارد بایستی میزان فولاد مصرفی در خطوط ریل و سوزن‌ها را نیز افزود. با توجه به این مسئله، اثر احداث ایستگاه‌های جدید قطارهای برون‌شهری را می‌توان از منظر ارزش فلزات مصرفی مورد بررسی قرار داد.

صنایع شیمیایی از بخش‌های متنوعی نظیر تولیدکنندگان مواد شیمیایی آزمایشگاهی، مواد آلی و صنایع شیمیایی تولیدکننده مواد معدنی تشکیل شده که نیازمند تجهیزات و قطعاتی پیشرفته است. همچنین تجهیزات و قطعات واحدهای تولیدکننده محصولات شیمیایی برای افزایش راندمان تولید و بهینه‌سازی کیفیت محصولات خود مستلزم لوازم و تجهیزات یدکی هستند. میزان مصرف فلزات در ساخت لوازم و قطعات یدکی تجهیزات و ماشین‌آلات واحدهای تولیدکننده مواد شیمیایی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. افزایش تولیدات صنایع شیمیایی نیاز به تعمیر و نگهداری تجهیزات صنعت را بیشتر می‌کند. با وجود اینکه بخش عمده تجهیزات و قطعات از محل واردات تامین می‌شود، در گزارش پیشِ‌رو مصرف فلزات در تجهیزات و ماشین‌آلات ساخت داخل مورد بررسی قرار گرفته است.

جایگاه‌های سوخت از جمله مهم‌ترین زیرساخت‌ها برای توسعه شهرها و جاده‌ها به شمار می‌آیند. رشد بالای تعداد خودروها و تمایل مردم به استفاده از خودروهای شخصی در سال‌های اخیر از جمله مهم‌ترین عوامل برای احداث پمپ‌های بنزین و گازوئیل در کشور بوده است. در جایگاه سوخت از تجهیزات و ابزارهای مختلفی برای ذخیره‌سازی و انتقال آن به دست مصرف‌کننده استفاده می‌شود که اغلب این تجهیزات از جنس فلزات مختلف هستند. از این رو، تاثیر توسعه پمپ‌‌های بنزین و گازوئیل بر بازار فلزات کشور را می‌توان مورد بررسی قرار داد.